2η Ευρωπαϊκή Συνδιάσκεψη Διαχείρισης Κινδύνου

Στην Αθήνα διεξάγεται η 2η Ευρωπαϊκή Συνδιάσκεψη Διαχείρισης Κινδύνου (2nd European Risk Summit), στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας του Συμβούλιου της Ε.Ε., με πρωτοβουλία του υπουργείου Υγείας σε συνεργασία με το King’s College Λονδίνου.

Σήμερα 11 και αύριο 12 Ιουνίου 2014 στο ξενοδοχείο Athens Hilton άνοιξε τις εργασίες του συνέδριο με θέμα «Living in an uncertain world. Risk Communication: principles-strategies-tools», με διεθνείς καθώς εγχώριους ομιλητές με στόχο τον επιστημονικό διάλογο σχετικά με τη σπουδαιότητα των επικοινωνιακών πρακτικών που είναι ζωτικής σημασίας στις σύγχρονες δημοκρατικές κοινωνίες και θα διασφαλίσουν την έγκυρη και αξιόπιστη ενημέρωση των καταναλωτών αναφορικά με τους κινδύνους των θεμάτων της υγεία τους.

Οι ενασχολούντες με τα θέματα υγείας συχνά αποτυγχάνουν να επικοινωνούν αποτελεσματικά τα απαιτούμενα και ζωτικής σημασίας μηνύματα  λόγω της έλλειψης σαφούς επικοινωνιακού στόχου. Ακόμα και άνθρωποι σε καίριες θέσης εκπροσωπώντας  επιχειρήσεις ή κυβερνητικούς φορείς  συμβαίνει να μην καταφέρνουν να μεταφέρουν την σημαντικότητα των δράσεων σε μια κατάσταση κρίσης και έτσι η ενημέρωση των υπαλλήλων τους και κατά συνέπεια του  κοινού σχετικά με έναν ενδεχόμενο κίνδυνο να είναι ανεπαρκείς και η " αντίδραση " όλων σε μια επικείμενη επιδημία να έχει πιθανές καταστροφικές συνέπειες για την δημόσια υγεία.

Οι συμμετέχοντες θα έχουν τη δυνατότητα να αποκτήσουν πολύτιμη γνώση ώστε να αναπτύσσουν αποτελεσματικότερες στρατηγικές επικοινωνίας του κινδύνου και άρα την δυνατότητα αντιμετώπισης του.

Βρείτε εδώ το πρόγραμμα του συνεδρίου : Agenda

HSBC : Νέα κατάθεση εγγυημένου κεφαλαίου

H HSBC δημιούργησε τη νέα Κατάθεση Εγγυημένου Κεφαλαίου στη λήξη «Emerging Markets Consumption» με μέγιστη δυνατή μεικτή συνολική απόδοση που αγγίζει το 20% για καταθέσεις σε Ευρώ και 25% σε δολάριο ΗΠΑ. Οπως επισημαίνεται σε σχετική ανακοίνωση, πρόκειται για μια νέα κατάθεση, με υποκείμενη αξία την πορεία των μετοχών πέντε από τις σημαντικότερες πολυεθνικές εταιρίες παγκοσμίως με δραστηριότητα και στις αναδυόμενες αγορές και συγκεκριμένα τις Unilever PLC, Danone S.A., China Shenhua Energy CO, Zoomlion Heavy Industry και China National Building MA. Η διάρκεια του προϊόντος είναι 5 έτη, με ελάχιστο ποσό κατάθεσης 3.000 Ευρώ ή Δολάρια Η.Π.Α. και με εγγύηση του αρχικού κεφαλαίου στη λήξη. Η προεγγραφή ξεκίνησε στις 15 Οκτωβρίου 2012 και θα ολοκληρωθεί στις 16 Νοεμβρίου 2012. Όπως δήλωσε ο κ. Απόστολος Παπαναγιώτου, Διευθυντής Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Προϊόντων HSBC Ελλάδος: «Με βάση τις πρόσφατες εξελίξεις στο παγκόσμιο περιβάλλον, είναι πλέον εμφανής η μετατόπιση του διεθνούς οικονομικού ενδιαφέροντος από την αναπτυγμένη δύση στις αναδυόμενες αγορές. Η δυναμική ανάπτυξή τους σε παγκόσμια κλίμακα, σε συνδυασμό με τα πλεονεκτήματα που απορρέουν από τα δημογραφικά τους χαρακτηριστικά, τις καθιστούν μια ιδιαιτέρως ελκυστική επενδυτική επιλογή. Έτσι, η HSBC επέλεξε πέντε χαρακτηριστικές εταιρίες που δραστηριοποιούνται και στις αναδυόμενες αγορές με στόχο την αξιοποίηση της επενδυτικής τους προοπτικής μέσα από τη νέα κατάθεση εγγυημένου κεφαλαίου στη λήξη ”Emerging Markets Consumption”». Newsroom ΔΟΛ

Η κυβέρνηση μειώνει τον στόχο των εσόδων από αποκρατικοποιήσεις

Αθήνα H κυβέρνηση μείωσε τον στόχο της για έσοδα από αποκρατικοποιήσεις και πλέον στοχεύει να αντλήσει περίπου 11 δισ. ευρώ έως το τέλος του 2016, είπε την Τρίτη ο πρόεδρος του Ταμείου Αξιοποίησης της Ιδιωτικής Περιούσιας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ), Τάκης Αθανασόπουλος, ενημερώνοντας την αρμόδια Επιτροπή της Βουλής για το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων της περιόδου 2012-2016. «Έχουμε συμφωνήσει 2,5 δισ. ευρώ περίπου για το 2013 (2,2 δισ. από εταιρείες και 342 εκατ. από ακίνητα του δημοσίου), 2,367 δισ. ευρώ το 2014, 1,141 δισ. ευρώ το 2015 και 3,441 δισ. ευρώ το 2016, για ένα σύνολο 11,145 δισ ευρώ», εξήγησε ο Τάκης Αθανασόπουλος μιλώντας στην Βουλή. Τα εν λόγω έσοδα από αποκρατικοποιήσεις έχει εντάξει η κυβέρνηση και στην επιχειρηματολογία μέσω της οποίας προσπαθεί να πετύχει την συγκατάθεση των εταίρων για διετή επιμήκυνση του προγράμματος. Το χρηματοδοτικό κενό από την επιμήκυνση του Μνημονίου κατά 2 έτη, έως το 2016, υπολογίζεται στα 25 δισ. ευρώ, υπό την πρϋπόθεση ότι έως το 2016 τα έσοδα από το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων θα ανέλθουν σε 10 δισ. ευρώ. Εάν αυτό δεν καταστεί δυνατόν, τότε η τρύπα χρηματοδότησης θα αυξηθεί. Σημειώνεται ότι η Ελλάδα έχει αντλήσει μέχρι στιγμής 1,5 δισ. ευρώ περίπου από πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων και παραχωρήσεις, ενώ υπενθυμίζεται ότι ο αρχικός στόχος για τα έσοδα ήταν περίπου 19 δισ. ευρώ έως τα τέλη του 2015. Στο ρόλο της Βουλής εστιάζει τώρα ο Στουρνάρας Από την πλευρά του, και ενώ αύριο, Τετάρτη, τίθεται σε ονομαστική ψηφοφορία το επίμαχο νομοσχέδιο για τις ιδιωτικοποιήσεις που έχει προκαλέσει κυβερνητικούς τριγμούς, ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας τονίζει ότι αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα της Βουλής να ζητήσει να κυρώσει συμβάσεις αποκρατικοποιήσεων. «Σε όλη τη διαδικασία των αποκρατικοποιήσεων αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα της Βουλής να ζητήσει, όποτε και αν παραστεί ανάγκη, να κυρωθούν συμβάσεις αποκρατικοποίησης ιδιαίτερα σε εταιρείες κοινής ωφέλειας και παρασχεθεί η αναγκαία ασφάλεια δικαίου», ξεκαθάρισε από τη Βουλή ο υπουργός Οικονομικών, Γιάννης Στουρνάρας. Ο κ. Στουρνάρας, που για το θέμα έχει δεχθεί σκληρή κριτική και από τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, κατά την παρέμβασή του τόνισε ακόμη ότι κατανοεί την αξίωση πολλών βουλευτών η διαδικασία των αποκρατικοποίησεων να είναι νόμιμη και διαφανής και με το μεγαλύτερο δυνατό όφελος για την ελληνική Οικονομία και κοινωνία. Προσέθεσε δε ότι ιδιαίτερα χρειάζεται να γίνει προσεκτική αξιολόγηση στα επόμενα βήματά μας σε ότι αφορά δημόσιες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε κρίσιμα δίκτυα και υποδομές για τη χώρα, αναφέροντας τις «δικλείδες ασφαλείες» που έχουν εισαχθεί για το σκοπό αυτό στο νομοσχέδιο. Υπενθυμίζεται ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευ.Βενιζέλος, μιλώντας σήμερα (Τρίτη) στην Κοινοβουλευτική Ομάδα του κόμματός του, ζήτησε να έχει η Βουλή τον τελευταίο λόγο στις μεταβιβάσεις επιχειρήσεων στρατηγικού χαρακτήρα. Όπως είπε, η κύρωση από τη Βουλή, με νόμο, των συμβάσεων που έχουν στρατηγικό χαρακτήρα, είναι στοιχείο διαφάνειας και πως πρέπει να υπάρχει σχετική δέσμευση της κυβέρνησης που να καταγραφεί στα πρακτικά της Βουλής, ενώ για τις υπόλοιπες περιπτώσεις πρότεινε να υπάρχει «ειδική διαδικασία ενημέρωσης της Βουλής, στην αρχή και το τέλος της διαδικασίας». Η βουλευτής της ΔΗΜΑΡ Ασ.Ξυροτύρη, μιλώντας στη Βουλή, ζήτησε να εξαιρεθούν από τη ρύθμιση της κατάργησης του ελάχιστου ποσοστού οι Δημόσιες Επιχειρήσεις Κοινής Ωφέλειας και στρατηγικής σημασίας, όπως είναι η ΔΕΗ, η ΕΥΔΑΠ, η ΕΥΑΘ και τα μεγάλα λιμάνια. Ειδικότερα, ζήτησε την εξαίρεση των συγκεκριμένων επιχειρήσεων από τη ρύθμιση του άρθρου 2 του νομοσχεδίου, διαφορετικά, όπως είπε, η ΔΗΜΑΡ θα καταψηφίσει το άρθρο 2, όπως ήδη έκανε στην μόνιμη Επιτροπή. Οι τοποθετήσεις αυτές καθιστούν σαφές ότι η αυριανή ονομαστική ψηφορορία για το νομοσχέδιο των αποκρατικοποιήσεων είναι κρίσιμη για την κυβέρνηση αφού μπορεί να αποτελέσει πλήγμα στην εικόνα συνοχής της. Newsroom ΔΟΛ

Τα 15 μέτρα για την μείωση των τιμών στα καύσιμα και την πάταξη του λαθρεμπορίου

Με στόχο την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης πετρελαιοειδών, αλλά και τη μείωση των τιμών των καυσίμων ανακοινώθηκαν χθες όλες οι θεσμικές παρεμβάσεις για την απελευθέρωση της αγοράς υγρών καυσίμων. Όπως αναφέρει και το Εθνός τα 15 μέτρα που αναμένεται να ληφθούν άμεσα είναι τα εξής: Θα εγκατασταθεί συστημάτων εισροών - εκροών σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα Εως τα μέσα Νοεμβρίου θα εκδοθεί η απόφαση για την τοποθέτηση συστημάτων GPS σε όλα τα μέσα μεταφοράς καυσίμων και στα βυτιοφόρα οχήματα, αλλά και στα πλωτά μέσα Θα γίνει τοποθέτηση ιχνηθετών, για τους οποίους αναμένεται η σχετική προκήρυξη μέχρι το τέλος του Νοεμβρίου. Εως τις 9 Νοεμβρίου αναμένεται το τελικό πόρισμα για την ενοποίηση των προδιαγραφών πετρελαίου κίνησης - πετρελαίου θέρμανσης. Τα ανεξάρτητα πρατήρια να μπορούν να χρησιμοποιούν ιδιόκτητα ή μισθωμένα βυτιοφόρα ανεξαρτήτως χωρητικότητας. Τα ανεξάρτητα πρατήρια θα μπορούν να μισθώνουν Δ.Χ. βυτιοφόρα. Τα βυτιοφόρα ανεξαρτήτως τονάζ, με το εμπορικό σήμα του μεταφορέα ή του ανεξάρτητου πρατηρίου αποκτούν πρόσβαση στα διυλιστήρια και στις εγκαταστάσεις των εταιρειών εμπορίας για μεταφορά καυσίμων. Τα πρατήρια μπορούν να διαθέτουν βυτιοφόρα οχήματα χωρίς περιορισμούς ως προς το πλήθος και το τονάζ. Τα διυλιστήρια υποχρεωτικά θα προβαίνουν σε αναλυτικό προσδιορισμό των στοιχείων κόστους που χρεώνουν στους πελάτες τους. Μπαίνουν κανόνες διαφάνειας στις συμβάσεις εταιρειών εμπορίας - πρατηριούχων. Με νόμο κοινοτική οδηγία για την τήρηση των αποθεμάτων ασφαλείας. Θα πραγματοποιούνται έλεγχοι σε πρατήρια για ελλειμματικές ποσότητες Το υπουργείο Ανάπτυξης βγάζει σε λίγες ημέρες ειδικά διασκευασμένο όχημα το οποίο θα πηγαίνει για ελέγχους σε πρατήρια προκειμένου να εντοπίζει εκείνους τους πρατηριούχους που παραδίδουν ελλειμματικές ποσότητες Καταργείται η παλιά βενζίνη LRP. Στο Παρατηρητήριο Τιμών Υγρών Καυσίμων οι διακινητές πετρελαίου θέρμανσης θα μπορούν να αναρτούν τις τιμές πώλησης ανάλογα με τις ποσότητες παραγγελίας. Αυστηρότερες προϋποθέσεις ως προς την ευθύνη των πρατηριούχων και των εταιρειών που τοποθετούν τις αντλίες καυσίμων. iefimerida.gr

Οι 27 μεγάλες αποκρατικοποιήσεις που δρομολογεί το ΤΑΙΠΕΔ

'Άνθρακας αποδεικνύεται ο «θησαυρός» των 50 δις. από αποκρατικοποιήσεις. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του Μνημονίου, που υπέγραψε τον περασμένο Φεβρουάριο η κυβέρνηση Παπαδήμου, τα έσοδα των αποκρατικοποιήσεων θα έπρεπε να φτάσουν στα 16 δις ευρώ έως το τέλος του 2015 και στα 50 δις ευρώ μεσομακροπρόθεσμα. Αντ’ αυτού όμως, με βάση το επικαιροποιημένο πλάνο αποκρατικοποιήσεων που συμφωνήθηκε με τη Τρόικα, τα έσοδα των ιδιωτικοποιήσεων υπολογίζεται, πλέον, ότι θα περιοριστούν στα 11,1 δισ ευρώ και μάλιστα με χρονικό ορίζοντα το τέλος του 2016. Από την έκθεση που κατέθεσε την Τρίτη στη Βουλή η ηγεσία του Ταμείου Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ), προκύπτει πως το σύνολο της ως τώρα καταγεγραμμένης αξίας πώλησης ακινήτων του δημοσίου, εκτιμάται πως δεν ξεπερνά τελικά τα 4,3 δισ.ευρώ. Σύμφωνα με την έκθεση, στην διετία 2011-2012 εισπράχθηκαν έσοδα 2,56 δισ. αλλά οι σύμβουλοι αποκρατικοποιήσεων έχουν εισπράξει ήδη για αμοιβές 20 εκατομμύρια. Για τα επόμενα βήματα το ΤΑΙΠΕΔ προβλέπονται 27 μεγάλες αποκρατικοποιήσεις. Κατά σειρά: 1. πρώην Διεθνές Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης – IBC στο Μαρούσι: έκταση 153.000 τμ, στο οποίο περιλαμβάνεται το εμπορικό κέντρο Golden Hall. Αποφασίστηκε μεταβίβαση της επικαρπίας επί τους δικαιώματος διοίκησης χρήσης για 90 χρόνια. Χρηματοοικονομικός σύμβουλος αποκρατικοποίησης: Εθνική Τράπεζα. 2. Κασσιώπη Κέρκυρας: το έργο προβλέπει ολοκληρωμένη τουριστική ανάπτυξη, σε έκταση 490 στρεμμάτων και επί ακτογραμμής μήκους 725 τμ. Εξαιρείται από την αξιοποίηση το ιδιωτικό δάσος που υπάρχει εκεί. Το κοινό θα έχει πρόσβαση στην παραλία και τη λίμνη εντός του ακινήτου. Προβλέπεται η πώληση των μετοχών της Εταιρίας Ειδικού Σκοπού που θα συσταθεί από το ΤΑΙΠΕΔ και στην οποία θα μεταβιβαστεί για 99 χρόνια το εμπράγματο δικαίωμα επί της γης. Χρηματοοικονομικός σύμβουλος EFG Eurobank. 3. Αφάντου Ρόδου: τουριστική ανάπτυξη σε έκταση 1,8 εκατ. τ.μ και επί ακτογραμμής 5 χιλιομέτρων (το κοινό θα έχει ελεύθερη πρόσβαση στην παραλία). Χρηματοοικονομικός σύμβουλος Τράπεζα Πειραιώς. 4. Ελληνικό: ανάπτυξη μικτών χρήσεων (μεταξύ των οποίων η δημιουργία ενός από τα μεγαλύτερα μητροπολιτικά πάρκα στον κόσμο) σε έκταση 6,2 εκατ. τμ. και επί ακτογραμμής 4 χλμ «με στόχο να αναπτυχθεί η Αθήνα σε πόλο διεθνούς εμβέλειας» -όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι Citi, Τράπεζα Πειραιώς. 5. Κρατικά Λαχεία: παραχώρηση για 12 χρόνια της εκμετάλλευσης και διοίκησης για το Λαϊκό Λαχείο, το Εθνικό Λαχείο, «Πρωτοχρονιάτικο» Λαχείο Κοινωνικής Αντίληψης, Ευρωπαϊκό Λαχείο, το Στιγμιαίο Λαχείο και Στεγαστικό Κρατικό Λαχείο. 6. ΔΕΠΑ-ΔΕΣΦΑ: Η ΔΕΠΑ είναι φορέας επιφορτισμένος για την χονδρική πώληση, εμπορία και διανομή του φυσικού αερίου. Η ΔΕΣΦΑ, εταιρία 100% θυγατρική της ΔΕΠΑ, κατέχει και διαχειρίζεται τα δίκτυα μεταφοράς αερίου υψηλής πίεσης και τις εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου (LPG). Προβλέπεται πώληση (από κοινού με τα ΕΛΠΕ) μέσω διεθνούς διαγωνισμού του 100% της ΔΕΠΑ αλλά και το 65% της ΔΕΣΦΑ. Σε κάθε περίπτωση το 34% της ΔΕΣΦΑ θα παραμείνει στο δημόσιο. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι οι Rothschild, UBS, Alpha Bank. 7. ОПАП: ο ΟΠΑΠ έχει το αποκλειστικό δικαίωμα έως το 2030 για να διαχειρίζεται 11 αριθμοπαιχνίδια και αθλητικά στοιχήματα στην Ελλάδα, αλλά και 35.000 παιγνιομηχανημάτων. 8. ΑΣΤΕΡΑΣ ΒΟΥΛΙΑΓΜΕΝΗΣ: Το ακίνητο βρίσκεται στο Καβούρι, 20 χλμ από το κέντρο της Αθήνας, έκτασης 308.000 τμ, εκ των οποίων το 38% ανήκει στο δημόσιο (120.000 στρέμματα). Η Εθνική Τράπεζα έχει την επικαρπία στο ακίνητο στην οποία ανήκει και το ακίνητο του Astir Palace. Η ΕΤΕ και το δημόσιο θέλουν να πουλήσουν το σύνολο του ακινήτου. Προβλέπεται έναρξη της διαδικασίας στις αρχές του 2013 και η ολοκλήρωση μετά από 9-12 μήνες. Χρηματοοικονομικός σύμβουλος η Τράπεζα Πειραιώς. 9. 28 κτίρια υπουργείων και δημοσίων φορέων σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και άλλες πόλεις. Σημειώνεται ότι το 25% της επιφάνειας των ακινήτων παραμένουν σήμερα αναξιοποίητα. Επιδιώκεται η πώληση των κτιρίων, σε ένα ή περισσότερα χαρτοφυλάκια και η επαναμίσθωσή τους από το Ελληνικό δημόσιο για διάστημα 20-30 χρόνων. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι EFG Eurobank, Alpha, Εθνική Τράπεζα, Τράπεζα Πειραιώς. 10. Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών: εξετάζεται η επέκταση της σύμβασης παραχώρησης με την Hochtief και διάθεση μεριδίου που κατέχει το δημόσιο. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι BNP Paribas, Εθνική Τράπεζα. 11. Περιφερειακά Αεροδρόμια: προβλέπεται η παραχώρηση εκμετάλλευσης, λειτουργίας, συντήρησης και περαιτέρω ανάπτυξης ορισμένων από τα 37 περιφερειακά αεροδρόμια της χώρας. Οι αερολιμένες θα ομαδοποιηθούν σε μία ή περισσότερες ομάδες. Το δημόσιο θα εισπράττει ετήσιο μίσθωμα. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι Citi και EFG Eurobank. 12. Μικροί και τουριστικοί λιμένες: παραχώρηση λειτουργίας, συντήρησης και περαιτέρω ανάπτυξης για 405 λιμένες και μαρίνες, σε ομάδες ή μεμονωμένα. Πέραν του προκαταβολικού τιμήματος, μέρος των εσόδων θα αποδίδεται στο δημόσιο. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι Maritime & Transport Business Solution – Επενδυτική Τράπεζα Ελλάδος. 13. ΟΛΠ, ΟΛΘ και άλλοι 10 λιμένες με μορφή ΑΕ: εξετάζεται η παραχώρηση τμημάτων ή λειτουργιών τους σε ιδιώτες επενδυτές. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι Morgan Stanley – Τράπεζα Πειραιώς. 14. Υποθαλάσσιος Αποθηκευτικός Χώρος Φυσικού Αερίου «ΝΟΤΙΑ ΚΑΒΑΛΑ»: παραχώρηση της χρήσης και εκμετάλλευσης των δικαιωμάτων επί των υποθαλάσσιων κοιτασμάτων το 1972. Η παραγωγή ξεκίνησε το 1981 και τα δικαιώματα εκμετάλλευσης δόθηκαν σε ιδιωτική πετρελαϊκή εταιρία έως τον Νοέμβριο το 2014. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το ΤΑΙΠΕΔ «τα σχεδόν εξαντλημένα αποθέματα φυσικού αερίου, φτάνουν τα 150 εκατ. κυβικά μέτρα, ποσότητα που θα χρησιμοποιηθεί για τη λειτουργία του υπογείου φυσικού χώρου της ως άνω περιοχής, ως αποθηκευτικού χώρου φυσικού αερίου». Η ακριβής στρατηγική θα καθοριστεί μετά την εισήγηση των συμβούλων αποκρατικοποίησης. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: HSBC. 15. ΔΕΗ: το Ελληνικό Δημόσιο προχωράει σε μελέτη αξιολόγησης της εθνικής στρατηγικής στο χώρο της ηλεκτρικής ενέργειας. Κατόπιν τούτου θα προσδιοριστεί η στρατηγική αξιοποίησης της εταιρίας. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: Bank of America, Merrill Lynch, Credit Suisse, NBG, Alpha bank. 16. ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΔΡΟΜΟΙ: το ελληνικό δημόσιο και το ΤΑΙΠΕΔ διαπραγματεύονται για τις συμβάσεις τεσσάρων μεγάλων αυτοκινητοδρόμων (ΝΕΑ ΟΔΟΣ, ΟΛΥΜΠΙΑ ΟΔΟΣ, ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΟΔΟΣ, ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΡΟΔΡΟΜΟΙ ΑΙΓΑΙΟΥ). Μετά την υπογραφή συμφωνίας οριστικής λύσης για την επανεκκίνηση των έργων αυτοκινητοδρόμων, εξετάζεται η δυνατότητα τιτλοποίησης των μελλοντικών εσόδων των έργων αυτοκινητοδρόμων αυτών. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: Barclays-Ernst & Young). 17. ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ: ανάθεση για 30 χρόνια της λειτουργίας, συντήρησης και εκμετάλλευσης του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των δύο καθέτων οδικών αξόνων (Σιάτιστα – Κρυσταλλοπηγή – Χαλάστρα – Εύζωνοι και Θεσσαλονίκη – Σέρρες- Προμαχώνας). Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: Barclays-Ernst & Young). 18. ΕΥΑΘ: η σύμβαση παραχώρησης που υφίσταται θα τροποποιηθεί. Παράλληλα έως και το 24% των μετοχών της θα πωληθεί μέσω διεθνούς διαγωνισμού. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: HSBC-EFG 19. ΕΥΔΑΠ: η σύμβαση παραχώρησης της ΕΥΔΑΠ και θα πωληθεί ποσοστό έως και 61% των μετοχών της. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: Emporiki Bank-EFG 20. ΤΡΑΙΝΟΣΕ: θα ερευνηθούν εναλλακτικές μορφές και δομές αποκρατικοποίησης. 21. ΨΗΦΙΑΚΟ ΜΕΡΙΣΜΑ: η σταδιακά μετάβαση του τηλεοπτικού σήματος από αναλογικό σε ψηφιακό θα απελευθερώσει σημαντικό εύρος του φάσματος ραδιοσυχνοτήτων. Το σημαντικότερο μέρος της (790-862 MHz) είναι γνωστό και ως «Ψηφιακό Μέρισμα», το οποίο θα αποδοθεί για υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών (κυρίως κινητής τηλεφωνίας). Προβλέπεται παραχώρηση για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα των δικαιωμάτων χρήσης του φάσματος αυτούς, με τη συνεργασία της ΕΕΤΤ. 22. ΟΔΙΕ: Παραχώρηση για 20 χρόνια του αποκλειστικού δικαιώματος Οργανισμού Διεξαγωγής Ιπποδρομιών Ελλάδος για τη διεξαγωγή αμοιβαίου ιπποδρομιακού στοιχήματος. Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι: Emporiki Bank. 23. ΕΛΠΕ: το ΤΑΙΠΕΔ σχεδιάζει να διαθέσει το 35,5% των ΕΛΠΕ μέσω ανοιχτού διεθνούς διαγωνισμού σε χρόνο που θα έπεται της αποκρατικοποίησης της ΔΕΠΑ. Χρηματοοικονομικός σύμβουλος: Nomura. 24. ΛΑΡΚΟ: Η ΛΑΡΚΟ είναι μία από τις μεγαλύτερες εταιρίες παραγωγής σιδηρονικελίου στην Ευρώπη. Εξάγει σχεδόν το σύνολο της παραγωγής της στους κυριότερους κατασκευαστές ανοξείδωτο χάλυβα παγκοσμίως. Τα περιουσιακά στοιχεία της ΛΑΡΚΟ (εργοστάσια) στον Άγιο Ιωάννη και στη Λάρυμνα Φθιώτιδος επιστρέφουν εκ του νόμου στο Δημόσιο της 31η.12.2012 λόγω της λήξης της σύμβασης μίσθωσης του 1976.αυτά τα περιουσιακά στοιχεία θα μεταβιβαστούν σε νέα εταιρία που θα συσταθεί για το σκοπό αυτό, η οποία θα μεταφερθεί στο ΤΑΙΠΕΔ προκειμένου να αποκρατικοποιηθεί , ενώ τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία της ΛΑΡΚΟ (ορυχεία) θα πωληθούν ξεχωριστά. Χρηματοοικονομικός σύμβουλος: HSBC. 25. ΕΛΤΑ: Έως και 90% των ΕΛΤΑ θα τεθούν προς πώληση. Χρηματοοικονομικός σύμβουλος: Lazard 26. ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΜΥΝΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ-ΕΑΣ: επιλεγμένες επιχειρηματικές δραστηριότητες του ομίλου ΕΑΣ ή και περιουσιακών στοιχείων του θα αξιοποιηθούν. Η επιλογή τους και ο τρόπος αξιοποίησης θα αποτελούν αντικείμενο των συμβούλων αποκρατικοποίησης που θα επιλεγούν. 27. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΑΒΕ-ΕΛΒΟ: Η ΕΛΒΟ ιδρύθηκε το 1972 με την επωνυμία STEYR HELLAS то 1972 και то 1987 –μετά τη μεταβίβαση των αυστριακών μετοχών στο ελληνικό δημόσιο- μετονομάστηκε σε Ελληνική Βιομηχανία Οχημάτων. Η δομή της συναλλαγής θα καθοριστεί μετά την εισήγηση των συμβούλων αποκρατικοποίησης (Τράπεζα Αττικής, KPMG, δικηγορικό γραφείο Ρόκας και συνεργάτες). protothema.gr

Ανάπτυξη με Λινάρι: Μια ξεχασμένη καλλιέργεια με μεγάλες προοπτικές

Ανακαλύπτουν και πάλι την καλλιέργεια του λιναριού οι Ελληνες παραγωγοί. Το λινάρι επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο και η ζήτησή του στην παγκόσμια αγορά αυξάνεται συνεχώς. Ανακαλύπτουν και πάλι την καλλιέργεια του λιναριού οι Ελληνες παραγωγοί. Το λινάρι επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο και η ζήτησή του στην παγκόσμια αγορά αυξάνεται συνεχώς. Και αυτό επειδή μπορεί να αξιοποιηθεί με τρεις τρόπους: ως ίνα στην υφαντουργία, ως εδώδιμο λάδι και ως λάδι για βιομηχανική χρήση. Βέβαια ανάλογα με τη χρήση απαιτείται η καλλιέργεια διαφορετικής ποικιλίας. Οι ίνες του λιναριού παράγονται με επεξεργασία των στελεχών των φυτών με παραμονή τους στο νερό για 10-12 ημέρες. Στη συνέχεια αποξηραίνονται και γίνεται ο αποχωρισμός των ινών από τους βλαστούς Συγκεκριμένα σήμερα το λινέλαιο αποτελεί την πρώτη ύλη για την κατασκευή οικολογικών χρωμάτων. Επίσης το λινάρι μπορεί να αντικαταστήσει το βαμβάκι για την παραγωγή ενδυμάτων, ενώ το εδώδιμο λινέλαιο είναι εξαιρετικά ωφέλιμο για τον οργανισμό και βοηθά στην καταπολέμηση της κακής χοληστερίνης, γι' αυτό και το βρίσκουμε σε όλα τα καταστήματα υγιεινής διατροφής. Η καλλιέργεια του λιναριού είναι ιδιαίτερα ικανοποιητική, καθώς αποδίδει 200 κιλά ανά στρέμμα και οι τιμές πολύ δελεαστικές για τους παραγωγούς: η τιμή του λιναρέλαιου είναι 5-7 ευρώ το λίτρο για βιομηχανική χρήση και 10-15 ευρώ το λίτρο για το εδώδιμο λιναρέλαιο. Για την ιστορία αναφέρουμε ότι το λινάρι είναι ένα από τα αρχαιότερα φυτά και η καταγωγή του είναι από την Ασία. Κομμάτια λινών υφασμάτων βρέθηκαν σε ανασκαφές σε άριστη κατάσταση και χρονολογούνται από τη Νεολιθική Εποχή. Στην Αίγυπτο το 3400 π.Χ. κατασκεύαζαν υφάσματα και ρούχα από λινάρι, μάλιστα οι μούμιες ήταν τυλιγμένες με λεπτές λωρίδες από λινό ύφασμα. Από την Αίγυπτο η καλλιέργεια του φυτού διαδόθηκε στις άλλες χώρες της Μεσογείου και στη συνέχεια στην Ευρώπη. Πληροφορίες για την καλλιέργεια, τη συγκομιδή και τις πολλές χρήσεις του λιναριού μάς δίνει ο γεωπόνος Κάσσανδρος Γάτσιος. Το λινάρι είναι ένα από τα αρχαιότερα φυτά που καλλιέργησε ο άνθρωπος με σκοπό την κατασκευή νημάτων για την παραγωγή υφασμάτων. Πέραν, όμως, από τη χρήση του σαν κλωστικό φυτό, έγινε ιδιαίτερα γνωστό και για τις θεραπευτικές ιδιότητες των σπόρων του. Η μεγάλη σημασία αυτού του αρχαίου ιατρικού φυτού φαίνεται, άλλωστε, και από τη λατινική του ονομασία linus usitatissimus, που σημαίνει «λινάρι το χρησιμότατο». Ο χρόνος της συγκομιδής του λιναριού εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες αλλά και από την τελική χρήση του προϊόντος. Σε γενικές γραμμές οι πρώιμες καλλιέργειες αφορούν καλλιέργειες για παραγωγή ινών. Η ελαφρά γλυκιά γεύση τους σε συνδυασμό με την υψηλή περιεκτικότητά τους σε ωφέλιμα για την υγεία θρεπτικά συστατικά καθιστούν τους σπόρους του λιναριού μια σύγχρονη θαυματουργή τροφή, η οποία δεν θα πρέπει να λείπει από το σύγχρονο διαιτολόγιο του ανθρώπου. Ο λιναρόσπορος και το λάδι που προκύπτει από την έκθλιψή του -το λιναρέλαιο- έχουν σημαντικές αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Ο λιναρόσπορος έχει μια ελαφρά γλυκιά γεύση και κυκλοφορεί σε τρεις τύπους: ο σκούρος που είναι αυτός που παράγεται χωρίς καμία επεξεργασία, ο αποφλοιωμένος που διακρίνεται από το ανοιχτό ξανθό του χρώμα και ο γενετικά τροποποιημένος που έχει ένα πορτοκαλοκόκκινο χρώμα. Το λινάρι (Linum usitatissimum) είναι ένα φυτό που ανήκει στην οικογένεια Linaceae. Καλλιεργούνται δύο τύποι λιναριού. Το λινάρι που καλλιεργείται για την παραγωγή σπόρου από τον οποίο παράγεται έλαιο. Το είδος αυτό είναι βραχύκορμο. Το λινάρι που καλλιεργείται για παραγωγή ινών. Το είδος αυτό είναι πιο υψηλόκορμο και με μικρότερο αριθμό διακλαδώσεων. Το λινάρι είναι φυτό που κατάγεται από περιοχές της Ασίας και ίσως από τις Ινδίες. Η Ρωσία είναι η μεγαλύτερη παραγωγός χώρα λιναριού στον κόσμο με 250-300.000 τόνους ετησίως, που αποτελεί το 25% της παγκοσμίου παραγωγής. Αλλες χώρες που καλλιεργούν λινάρι είναι η Γαλλία, οι Ινδίες, η Λιθουανία. Στην Ελλάδα η καλλιέργεια είναι μικρή και κυρίως καλλιεργείται στη Μεσσηνία, κυρίως για παραγωγή λιναρόσπορου. Το κλίμα αν και δεν ευνοεί πολύ την παραγωγή πολύ καλής ποιότητας ίνας και γι' αυτό σήμερα δεν καλλιεργείται στην Ελλάδα, το λινάρι που έχει σκοπό την παραγωγή ινών. «Μυστικά» για αποδοτική σοδειά Τι πρέπει να γνωρίζουν οι αγρότες για σπορά, συγκομιδή και ασθένειες Το λινάρι είναι ένα ετήσιο ποώδες φυτό που όμως στις κλωστικές ποικιλίες μπορεί να φθάσει το 1,5 μέτρο. Το ριζικό σύστημα του λιναριού μπορεί να επεκταθεί σε βάθος 1-1,2 μέτρα και έχει πολλές διακλαδώσεις. Ο βλαστός του διακλαδίζεται επάνω από το έδαφος σε δύο ή τρεις βλαστούς. Οι τελευταίες διακλαδώσεις φέρουν φύλλα και καρποφόρα όργανα. Σε γενικές γραμμές δεν είναι επιθυμητές οι πολλές διακλαδώσεις στο λινάρι που καλλιεργείται για παραγωγή ινών. Τα φύλλα του λιναριού είναι απλά, άμισχα, ακέραια, με σχήμα λογχοειδές. Τα άνθη του εμφανίζονται σε βότρεις που αναπτύσσονται στις άκρες των διακλαδώσεων. Ο καρπός του λιναριού είναι κάψα, που περιέχει 5 καρπόφυλλα και μέχρι 10 σπόρους. Οι σπόροι του έχουν σχήμα ελλειψοειδές με λεία και γυαλιστερή επιφάνεια. Το χρώμα του σπόρου ποικίλει ανάλογα με την περιεκτικότητα σε χρωστική που περιέχει. Οι σπόροι που χρησιμοποιούνται για παραγωγή ελαίου έχουν μεγαλύτερες διαστάσεις. Τα εδάφη στα οποία αναπτύσσεται είναι τα βαριά πηλώδη έως μέσης συστάσεως που συγκρατούν υγρασία. Επειδή δεν έχει πολύ ανεπτυγμένο ριζικό σύστημα, δεν αναπτύσσεται καλά σε αμμώδη εδάφη που δεν συγκρατούν αρκετή υγρασία. Χαρακτηριστικό του φυτού αυτού είναι ότι ανέχεται την αυξημένη αλατότητα του εδάφους. Γενικά αναπτύσσεται καλά σε εδάφη που έχουν καλή στράγγιση με pΗ γύρω από 6. Πριν από τη σπορά γίνεται ένα όργωμα σε βάθος 25-30 εκατοστά και ένα φρεζάρισμα ώστε να γίνει το έδαφος κατάλληλο για να δεχθεί τη σπορά. Η σπορά γίνεται όταν η θερμοκρασία του εδάφους είναι μεγαλύτερη των 8ο C, που είναι στα τέλη Απριλίου με τις αρχές Μαΐου. Η ποσότητα του σπόρου που χρησιμοποιείται είναι 3-4 κιλά το στρέμμα, το δε βάθος της σποράς είναι 2-3,5 εκατοστά. Η συγκομιδή: Η συγκομιδή του λιναριού γίνεται όταν πέσουν τα φύλλα του έναν περίπου μήνα μετά την εμφάνιση των ανθέων του. Ο χρόνος της συγκομιδής εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες αλλά και από την τελική χρήση του προϊόντος. Σε γενικές γραμμές οι πρώιμες καλλιέργειες αφορούν καλλιέργειες για παραγωγή ινών. Γίνονται σε περιόδους που οι σπόροι είναι ανώριμοι, ώστε να μεγιστοποιηθεί η παραγωγή των ινών. Οι όψιμες καλλιέργειες αφορούν την παραγωγή σπόρων αλλά και ινών. Το λινάρι συγκομίζεται με θερισμό όταν ωριμάσουν το 75% των καψών που αποκτούν ένα χαρακτηριστικό καφέ χρώμα και στη συνέχεια με μία αλωνιστική μηχανή λαμβάνεται ο σπόρος, αφού βέβαια έχει μειωθεί η υγρασία ή γίνεται θεριζοαλωνισμός εφόσον η υγρασία των σπόρων έχει πέσει αρκετά. Η καταπολέμηση των ζιζανίων μπορεί να γίνει με το κατάλληλο ζιζανιοκτόνο ή με μηχανικά μέσα. Εχθροί και ασθένειες: Το λινάρι προσβάλλεται από διάφορες ασθένειες εδάφους. Οι περισσότερες από τις νεότερες ποικιλίες που κυκλοφορούν στο εμπόριο είναι ανθεκτικές στη φουζαρίωση και τη σκωρίαση, ενώ σε μερικές ποικιλίες υπάρχει πρόβλημα από τη ριζοκτόνια. Αξιοποίηση Πολλαπλές οι χρήσεις του φυτού Το λινάρι παλαιότερα καλλιεργούνταν στην Ελλάδα με στόχο την παραγωγή αποκλειστικά των ινών. Σήμερα, ωστόσο, οι συνθήκες έχουν αλλάξει και η καλλιέργεια του λιναριού έρχεται ως εναλλακτική καλλιέργεια σε αντικατάσταση του βαμβακιού που απαιτεί πολύ νερό αλλά και χημικά φυτοφάρμακα εξαιτίας των εχθρών και των ασθενειών που το προσβάλλουν. Επίσης, το λινάρι φαίνεται ότι τα τελευταία χρόνια έχει ζήτηση στην παγκόσμια αγορά. Το λινάρι μπορεί να αξιοποιηθεί με πολλούς τρόπους: Α) Στην ανθρώπινη κατανάλωση: Από τα αρχαία χρόνια το λινάρι χρησιμοποιήθηκε ως τρόφιμο αλλά και ως καθαρτικό. Τα τελευταία χρόνια στις ΗΠΑ κυκλοφορούν 200 διαφορετικά προϊόντα που περιέχουν λινάρι ή συστατικά λιναριού. Ο σπόρος του είναι πλούσιος σε δύο πολυακόρεστα λιπαρά οξέα το α-λινολενικό οξύ (ω-3) και το λινελαϊκό οξύ (ω-6). Β) Ως εδώδιμο έλαιο: Χρησιμοποιείται άμεσα ως εδώδιμο έλαιο σε μικρές ποσότητες, λόγω του ότι περιέχει μεγάλη ποσότητα από πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, οξειδώνεται πολύ εύκολα και δεν μπορεί να διατηρηθεί πολύ. Εξαιρετικά ωφέλιμο, παράλληλα, αποδεικνύεται και το εδώδιμο λινέλαιο, το οποίο έχει πολλές ευεργετικές ιδιότητες και βοηθά στην καταπολέμηση της κακής χοληστερίνης, γι' αυτό και το βρίσκουμε σε όλα τα καταστήματα υγιεινής διατροφής. Γ) Για παραγωγή ινών: Από τα αρχαία χρόνια το λινάρι χρησιμοποιείται για την παραγωγή των ινών. Τα νεότερα χρόνια αποτελεί επίσης ένα βασικό φυτό στην ανάπτυξη της κλωστοϋφαντουργίας. Οι ίνες του παράγονται με επεξεργασία των στελεχών των φυτών με παραμονή τους στο νερό για 10-12 ημέρες. Στη συνέχεια αποξηραίνονται και με ειδικές μηχανές γίνεται ο αποχωρισμός των ινών από τους βλαστούς. Οι ίνες αποτελούν το 10-20% των βλαστών. Τα νεότερα χρόνια αναπτύχθηκαν νέες μέθοδοι για τον αποχωρισμό των ινών με τη χρήση των κατάλληλων ενζύμων. Οι ίνες του λιναριού διακρίνονται σε κοντές και μακριές. Η μακριά ίνα χρησιμοποιείται για την κατασκευή υψηλής αξίας προϊόντων, ενώ η κοντή χρησιμοποιείται για την κατασκευή προϊόντων μικρότερης αξίας, όπως καλύμματα, στρώματα, τάπητες κ.λπ. Δ) Ως ζωοτροφή: Χρησιμοποιούνται οι σπόροι ολόκληροι ή τα συμπληρώματα λαδιού ή η πίτα από το λινάρι ως ζωοτροφές από τα μηρυκαστικά αλλά και από τα κατοικίδια ζώα (σκυλιά, γάτες). Χρησιμοποιείται ως ζωοτροφή το έλαιο αναμεμειγμένο με διάφορα άλευρα σιτηρών και δίνεται σαν πρόσθετο του σιτηρεσίου επειδή είναι πλούσιο σε ιχνοστοιχεία. Ε) Για βιομηχανική χρήση: Τα έλαια του λιναριού μετά από μία διαδικασία που ονομάζεται «ξήρανση» χρησιμοποιούνται στην παραγωγή βερνικιών, λαδόπανων, μελανιών για εκτυπωτές κ.λπ. Το έλαιο του λιναριού χρησιμοποιείται ως πρόσθετο σε χρώματα ζωγραφικής. Επίσης χρησιμοποιείται για το λουστράρισμα επίπλων δίνοντάς τους στιλπνή και λαμπερή επιφάνεια. Το λινέλαιο χρησιμοποιείται στην παραγωγή υλικών για κάλυψη των δαπέδων. Ικανοποιητικά τα έσοδα Κόστος εγκατάστασης και οικονομικές αποδόσεις Το κόστος εγκατάστασης είναι γύρω στα 80-100€ το στρέμμα. Οι αποδόσεις των ποικιλιών του λιναριού που κυκλοφορούν στην αγορά, σήμερα είναι πολύ ικανοποιητικές, φτάνουν τα 200 κιλά σπόρου ανά στρέμμα και οι τιμές που μπορούν να πετύχουν οι καλλιεργητές του είναι ικανοποιητικές. Σε περίπτωση βιολογικής καλλιέργειας, οι τιμές του σπόρου μπορεί να φθάσουν και τα 4€ το κιλό. Η τιμή του λιναρέλαιου είναι 5-7 ευρώ το λίτρο για βιομηχανική χρήση και 10-15 ευρώ το λίτρο για το εδώδιμο λιναρέλαιο. Μεγάλη η διατροφική αξία του λιναρόσπορου Αν και σήμερα στην πράξη πολύ - λίγο χρησιμοποιείται ο λιναρόσπορος για θεραπευτικούς σκοπούς, κατά το παρελθόν η χρήση του ήταν αρκετά διαδεδομένη. Η παραδοσιακή ιατρική χρησιμοποιούσε τους λιναρόσπορους επειδή είχαν γίνει γνωστές οι φαρμακευτικές ιδιότητες του λιναρόσπορου. Τα τελευταία χρόνια έγιναν πολλές επιστημονικές εργασίες από τη σύγχρονη ιατρική, καθώς και από τη διατροφική έρευνα. Οι έρευνες αυτές κατέδειξαν τη μεγάλη αξία του λιναρόσπορου και των προϊόντων του ως πολύτιμα διατροφικά-φαρμακευτικά προϊόντα που δικαιώνουν την παραδοσιακή ιατρική. Η χρήση του λιναρόσπορου σε πυώδη σπυριά υπό μορφή καταπλάσματος ήταν από τις πιο συνηθισμένες φαρμακευτικές του χρήσεις. Σαν υπακτικό, οι σπόροι έχουν και θεραπευτική επίδραση, διότι ρυθμίζουν και τακτοποιούν τις κενώσεις. Το αφέψημα κάνει καλό στα βρογχικά, στην πνευμονία, στις πέτρες της χολής, στους ρευματικούς πόνους, καθώς και σε κάθε είδος φλεγμονές. Πού θα απευθυνθώ Κάσσανδρος Γάτσιος, Γεωπόνος-Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εταιρεία SYMAGRO, Επιστημονικό & Τεχνολογικό Πάρκο Ηπείρου, τηλ. 6944846475 - 26510 07653 FAX: 26510 07674 info@symagro.com Εφη Καραγεώργου

Ανάπτυξη με Ρίγανη: Επικερδής και περιζήτητη στο εξωτερικό

Η καλλιέργεια της ρίγανης εντοπίζεται κυρίως στη Μακεδονία, τη Θράκη και τη Θεσσαλία Βρίσκεται στην κορυφή της πυραμίδας των αρωματικών φυτών, όχι μόνο εξαιτίας της μεγάλης ζήτησης στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, αλλά και επειδή είναι μία από τις πλέον επικερδείς καλλιέργειες με μικρό κόστος παραγωγής και ελάχιστες καλλιεργητικές φροντίδες. Ο λόγος για τη γνωστή σε όλους ρίγανη που μπορεί να αξιοποιήσει πολλές κατηγορίες εδαφών, ακόμη και ορεινών αλλά και μειονεκτικών περιοχών. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια σημαντική αύξηση της καλλιέργειας της ρίγανης. Τάση που εμφανίζεται επίσης και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, αλλά και στις ΗΠΑ. Και αυτή η αύξηση δεν έχει να κάνει μόνο με το γεγονός ότι η ρίγανη ανήκει σε μια οικογένεια φυτών η αγορά των οποίων ξεπερνά τα 20 δισ. ευρώ παγκοσμίως, αλλά κυρίως τις διαρκώς αυξανόμενες προοπτικές ανάπτυξης που εμφανίζει, λόγω της μεγάλης ζήτησης που παρατηρείται στη βιομηχανία τροφίμων, στη φαρμακοβιομηχανία και στην αρωματοθεραπεία με αντικείμενο την παρασκευή αιθέριων ελαίων. Σε επίπεδο παραγωγής, ηγέτιδες χώρες είναι αυτές της Ασίας, ενώ σε επίπεδο κατανάλωσης οι ΗΠΑ, η Γερμανία, η Ιαπωνία και η Γαλλία. Η Τουρκία, η Αίγυπτος, η Τυνησία και το Ισραήλ παράγουν και εξάγουν μεγάλες ποσότητες αρωματικών φυτών και βοτάνων και προϊόντων τους. Στην Ελλάδα, παρότι κλιματολογικά ευνοείται η καλλιέργεια αρωματικών φυτών και βοτάνων, εξακολουθεί να θεωρείται μια νέα μορφή καλλιέργειας και δεν έχει αναπτυχθεί επαρκώς, καθώς οι καλλιεργούμενες εκτάσεις σήμερα δεν ξεπερνούν τα 30.000 στρέμματα. Η καλλιέργειά της εντοπίζεται κυρίως στη Μακεδονία, τη Θράκη και τη Θεσσαλία. Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ενωσης, η Ελλάδα και η Γερμανία είναι εκείνες με τις περισσότερες καλλιεργήσιμες εκτάσεις ρίγανης, με τις κυριότερες χώρες προορισμού των ελληνικών εξαγωγών να είναι οι ΗΠΑ και η Γερμανία. Οι εισαγωγές προέρχονται από την Τουρκία, τη Βουλγαρία και την Αλβανία. Η Ελλάδα θεωρείται μία από τις πλουσιότερες χώρες σε αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά, γεγονός που ανοίγει νέους και αρκετά προσοδοφόρους δρόμους στις αγροτικές καλλιέργειες, αν υπάρξει η απαιτούμενη οργάνωση για να αξιοποιηθούν. Οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον συγκεκριμένο κλάδο θεωρούνται μικρές, αλλά το μέγεθός τους δεν είναι περιοριστικό όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα στη διεθνή αγορά. Αλλωστε, οι εδαφολογικές και κλιματικές συνθήκες της χώρας μας ευνοούν ιδιαίτερα την ανάπτυξη αρωματικών φυτών που δίνουν προϊόντα εξαιρετικής ποιότητας. Σε όλες τις διεθνείς αγορές η ζήτηση για προϊόντα φυσικής προέλευσης είναι αυξανόμενη. Τα αρωματικά φαρμακευτικά φυτά, αλλά και τα πολύ υψηλότερης οικονομικής αξίας δευτερογενή προϊόντα τους -αιθέρια έλαια / εκχυλίσματα- έχουν ιδιαίτερα σημαντική θέση σε αυτήν την κατηγορία φυτικών προϊόντων, λόγω των πολλών και διαφορετικών χρήσεων και εφαρμογών τους σε τομείς όπως: βιομηχανία τροφίμων και ποτών, φαρμακοβιομηχανία, αρωματοποιία και αρωματοθεραπεία, βιομηχανία καλλυντικών, σαν αντιοξειδωτικά ή συντηρητικά, σαν καρυκεύματα - αρτύματα κ.ά. Ομως, για τη σωστή ανάπτυξη του κλάδου αυτού, οι δράσεις θα πρέπει να βασίζονται και στη λειτουργία αντίστοιχων μεταποιητικών μονάδων (επεξεργασίας, τυποποίησης, μεταποίησης - παραγωγής αιθέριων ελαίων - εκχυλισμάτων και άλλων υψηλής προστιθέμενης αξίας προϊόντων). Τα τελευταία χρόνια γίνονται αρκετές επενδυτικές προσπάθειες με δραστηριοποίηση στον χώρο των φυσικών προϊόντων, ορισμένες εκ των οποίων έχουν ήδη εδραιωθεί και θεωρούνται επιτυχημένες. Αλλά και μικρότερες μονάδες έχουν ξεκινήσει και εγκατασταθεί, όπως και πολλοί ιδιώτες - παραγωγοί επιθυμούν να ασχοληθούν με την καλλιέργεια των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών παράλληλα με κάποιας μορφής μεταποίηση. Αυτοφυές φυτό Αναπτύσσεται σε ποικιλία εδαφών, αντέχει στην ξηρασία Η ρίγανη συναντάται ως αυτοφυές φυτό σε μεγάλη ποικιλία εδαφών και κλιμάτων από παραθαλάσσιες έως ορεινές περιοχές, στη νησιώτικη και την ηπειρωτική Ελλάδα, σε πλούσια και φτωχά εδάφη. Αναπτύσσεται σε ποικιλία εδαφών, με καλή στράγγιση. Δεν είναι φυτό απαιτητικό σε θρεπτικά στοιχεία, καθώς έχει μικρές απαιτήσεις σε άζωτο, φώσφορο και κάλιο, με τη λίπανση να εφαρμόζεται στο τέλος φθινοπώρου έως τις αρχές του χειμώνα. Ο συνδυασμός των βασικών στοιχείων με επάρκεια ιχνοστοιχείων (πλήρης ισόρροπος λίπανση) δίνει πολύ καλύτερη παραγωγή. Η ρίγανη αντέχει στην ξηρασία και μπορεί να καλλιεργηθεί ως ξηρικό είδος. Σε περίπτωση παρατεταμένης ξηρασίας, ιδίως την περίοδο της άνοιξης, ένα ή και δύο ποτίσματα είναι ωφέλιμα, αυξάνοντας την απόδοση, χωρίς να μειώνεται ιδιαίτερα η ποιότητα. Υπερδιπλάσιες αποδόσεις από τις βιολογικές καλλιέργειες Με τις εταιρείες που παράγουν και εμπορεύονται αρωματικά φυτά να προτιμούν εκείνα που μπορεί να πιστοποιηθούν και ως βιολογικά, η οικονομική απόδοση της ρίγανης φτάνει να είναι υπερδιπλάσια όταν η καλλιέργεια είναι βιολογική. Η ρίγανη αποδίδει ικανοποιητικά από το τρίτο έτος και μετά, φτάνοντας έως 300 κιλά στο στρέμμα όταν η καλλιέργεια είναι αρδευόμενη. Η περιεκτικότητα σε ριγανέλαιο είναι δυνατόν να φτάσει μέχρι και 7%, με τον μέσο όρο να κυμαίνεται από 3 έως 4%. Το κόστος εγκατάστασης μιας φυτείας ρίγανης εκτιμάται στα 220 ευρώ ανά στρέμμα, συμπεριλαμβανομένων και των δαπανών του φυτωρίου, με την τιμή της ξηρής δρόγης να κυμαίνεται από 1,8 ευρώ έως 2,3 ευρώ όταν αφορά σε συμβατική καλλιέργεια και τα 5-6 ευρώ όταν πρόκειται για βιολογική καλλιέργεια. Τα έσοδα ανά στρέμμα ξεκινούν από 400 ευρώ και μπορούν να ξεπεράσουν τα 1.000 ευρώ, όταν η καλλιέργεια είναι πιστοποιημένη βιολογικά. Στο κόστος παραγωγής, το μεγαλύτερο ποσοστό των δαπανών καταλαμβάνει το αναλώσιμο κεφάλαιο και ιδιαίτερα το κόστος καταπολέμησης των ζιζανίων. Επιπροσθέτως, θα πρέπει να υπολογισθεί και το ενοίκιο της ξηρικής γης, καθώς και η αμοιβή της ξένης μηχανικής εργασίας, κυρίως για τη συγκομιδή. Το μέσο κόστος παραγωγής ανέρχεται στα 1,04 ευρώ το κιλό. Για να είναι βιώσιμη η καλλιέργεια, η τιμή πώλησης του προϊόντος θα πρέπει να είναι πάνω από 0,7 ευρώ ανά κιλό, προκειμένου να καλυφθούν οι δαπάνες παραγωγής του προϊόντος. Η συγκομιδή της ρίγανης ξεκινάει από το 2ο έτος. Η συλλογή γίνεται όταν το φυτό είναι σε πλήρη άνθηση, με χορτοκοπτικό μηχάνημα και σε ύψος 8-10 εκατοστά πάνω από το έδαφος. Δεν πρέπει να συγκομίζεται η ρίγανη ύστερα από βροχή, αλλά πρέπει να περάσει περίπου μία βδομάδα. Η ποσότητα που συλλέγεται μεταφέρεται για ξήρανση είτε σε χώρο με σκιά, είτε σε ξηραντήριο. Σε διαφορετική περίπτωση, αφήνεται στο χωράφι για μια μέρα να στεγνώσει και μετά δένεται σε μπάλες ή αλωνίζεται με θεριζαλωνιστική σιταριού που έχει υποστεί μετατροπές. Η απόδοση σε χλωρή μάζα φτάνει τα 300-400 κιλά ανά στρέμμα, που αντιστοιχεί σε 100-150 κιλά ξηρό βάρος ανά στρέμμα. Τι πρέπει να γνωρίζουν οι παραγωγοί Η καλλιέργεια της ρίγανης είναι ξηρική και χρειάζεται πότισμα κατά την εγκατάσταση στο χωράφι αλλά και μετά τη συγκομιδή, ώστε να αντεπεξέλθουν τα φυτά καλύτερα από το σοκ. Γενικά, όμως, όσο πιο συχνά ποτίζουμε, τόσο μειώνεται η περιεκτικότητα σε αιθέριο έλαιο. Ο σπόρος σπέρνεται σε σπορεία, όπως ο καπνός, που ετοιμάζονται είτε τέλη Ιουλίου με αρχές Αυγούστου (φθινοπωρινή εγκατάσταση), είτε μέσα Ιανουαρίου με αρχές Φεβρουαρίου (ανοιξιάτικη εγκατάσταση). Η άριστη θερμοκρασία ανάπτυξης της ρίγανης κυμαίνεται από 18-22°C με όρια ανάπτυξης από 4 έως 33°C, ενώ το ριζικό της σύστημα σε καλά ανεπτυγμένα φυτά αντέχει σε ακραίες θερμοκρασίες. Επιβιώνει και σε χαμηλά επίπεδα φωτισμού, αλλά για να επιτευχθεί υψηλή περιεκτικότητα σε αιθέρια έλαια το φως είναι απαραίτητο. Η ρίγανη πολλαπλασιάζεται κυρίως με σπόρο ή με παραφυάδες και διαίρεση φυτών που λαμβάνονται από παλιές φυτείες. Μπορεί επίσης να πολλαπλασιασθεί με μοσχεύματα. Η εγκατάσταση της καλλιέργειας γίνεται τόσο το φθινόπωρο όσο και την άνοιξη. Η ποιότητα της ρίγανης καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από το συστατικό καρβακρόλη που βρίσκεται στο ριγανέλαιο και κυμαίνεται από 70 έως 85%, ενώ σε αυτοφυείς πληθυσμούς μπορεί να ξεπεράσει και το 90%. Πρέπει να σημειωθεί ότι η απόδοση σε ριγανέλαιο και το ποσοστό της καρβακρόλης έχουν σχέση με τον καλλιεργούμενο πληθυσμό, ποικιλία ή κλώνο, το κλίμα, το έδαφος, το υψόμετρο, καθώς και τις συνθήκες της καλλιέργειας (άρδευση, λίπανση κ.λπ.). Το αιθέριο έλαιο της ρίγανης και τα συστατικά που το αποτελούν χρησιμοποιούνται για τις αντιμικροβιακές τους ιδιότητες στη βιομηχανία τροφίμων, αυξάνοντας την ικανότητα συντήρησής τους και μειώνοντας την ανάπτυξη του αντίστοιχου μικροβιακού πληθυσμού. Το αιθέριο έλαιό της παρουσιάζει ισχυρή αντιβακτηριακή δράση κατά διαφόρων μικροοργανισμών και αναστέλλει την ανάπτυξη μυκήτων. Παρουσιάζει ισχυρή τοξική δράση εναντίον ιών και καρκινογόνων κυττάρων, καθώς και αντιοξειδωτική δραστηριότητα που σχετίζεται ιδιαίτερα με την παρουσία της καρβακρόλης και της θυμόλης, αλλά και γλυκοσιδίων, φλαβονοειδών και φαινολικών οξέων.

Σαλιγκάρια: Εξυπνη επένδυση με κέρδη από 30.000 ευρώ

Οι αρμοδιότητες του εκτροφέα είναι καθημερινό πότισμα, καθαριότητα του χώρου και ξερίζωμα της ανεπιθύμητης βλάστησης, με σκοπό την αποφυγή μολύνσεων Ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα ύψους 30.000 ευρώ για δεκαπέντε χρόνια μπορεί να προσφέρει η συμβολαιακή εκτροφή σαλιγκαριών στην Ελλάδα. Απαραίτητες προϋποθέσεις, η κατοχή έκτασης τουλάχιστον 12 στρεμμάτων με αδιάλειπτη παροχή νερού, ενώ η εταιρεία που αναλαμβάνει εξ ολοκλήρου τις εργασίες που αφορούν την προετοιμασία και λειτουργία κάθε εκτροφείου. Τα τελευταία χρόνια αναμφίβολα υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για την ανάπτυξη της σαλιγκαροτροφίας στην Ελλάδα. Ενδιαφέρον που πηγάζει από τη γενικότερη ανάγκη για ενασχόληση με καινοτόμες επενδύσεις, με σκοπό την παραγωγή προϊόντων που θα βρίσκουν διέξοδο στην αγορά σε ικανοποιητικές τιμές. Με τη διάθεση της παραγωγής να αποτελεί το μεγάλο ερωτηματικό για πολλούς επίδοξους επενδυτές που θέλουν να ασχοληθούν με την εκτροφή σαλιγκαριών, τη λύση δίνουν εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον τομέα της γεωργοκτηνοτροφίας και οι οποίες εκτός από το ότι αναλαμβάνουν εξ ολοκλήρου τις εργασίες που αφορούν την προετοιμασία και λειτουργία κάθε εκτροφείου, απορροφούν το σύνολο της παραγωγής σε προκαθορισμένες τιμές. Μια τέτοια εταιρεία που προωθεί το μοντέλο της συμβολαιακής γεωργίας είναι η O.S.B.D. Group L.T.D., δραστηριοποιούμενη στον τομέα της γεωργοκτηνοτροφίας τα τελευταία 20 χρόνια, ενώ ειδικότερα με τη βιομηχανία σαλιγκαριών ασχολείται εδώ και δέκα χρόνια. Την τρέχουσα περίοδο στο χαρτοφυλάκιό της περιλαμβάνονται 380 εκτροφεία σαλιγκαριών στην Κύπρο και 570 εκτροφεία στην Ελλάδα. Η εταιρεία δεσμεύεται για την απορρόφηση της παραγωγής μέσω συμφωνητικού αποκλειστικής συνεργασίας, τον τεχνικό σχεδιασμό και την ανάλυση εδάφους, την κατασκευή των εκτροφείων, τον εφοδιασμό των εκτροφείων με τα αναγκαία φυτά και τον απαιτούμενο αριθμό σαλιγκαριών, τον έλεγχο και την επιμέλεια της διαδικασίας εκτροφής και φροντίδας των σαλιγκαριών καθ΄ όλη τη διάρκεια του έτους, την ετήσια συγκομιδή των σαλιγκαριών και την αγορά της συνολικής ετήσιας παραγωγής για τουλάχιστον 15 έτη. Το αγροτεμάχιο στο οποίο θα πραγματοποιηθεί η επένδυση και θα κατασκευαστεί το εκτροφείο σαλιγκαριών θα πρέπει να έχει έκταση τουλάχιστον 12 στρεμμάτων (στην έκταση αυτή αναπτύσσονται 15 εκτροφεία επτακοσίων τετραγωνικών μέτρων το καθένα), όπως επίσης αδιάλειπτη παροχή νερού. Οι δε αρμοδιότητες του εκτροφέα είναι καθημερινό πότισμα, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που θα δοθεί από την εταιρεία, καθαριότητα του περιβάλλοντος χώρου και ξεβοτάνισμα της ανεπιθύμητης βλάστησης, με σκοπό την αποφυγή μολύνσεων, καθώς και ασφάλεια των εκτροφείων. Το κόστος μιας τέτοιας επένδυσης στην οποία συμπεριλαμβάνεται και ο φάκελος για την υποβολή αίτησης στον αναπτυξιακό νόμο ανέρχεται σε 48.000 ευρώ, ενώ τα έσοδα διαφοροποιούνται για τα πρώτα πέντε χρόνια, ανάλογα με το αν τα εκτροφεία θα ενταχθούν ή όχι στον αναπτυξιακό νόμο. Σε κάθε περίπτωση, το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα σε ετήσια βάση ανέρχεται σε 30.000 ευρώ για μια έκταση 12 στρεμμάτων (15 εκτροφεία) για τα πρώτα πέντε χρόνια και από το έκτο μέχρι και το 15ο έτος τα έσοδα φτάνουν τις 108.000 ευρώ σε ετήσια βάση. Σε περίπτωση μάλιστα ένταξης στον Αναπτυξιακό, το εισόδημα για τα πέντε χρόνια μπορεί να φτάσει ακόμα και τα 87.000 ευρώ. Η εταιρεία δεσμεύεται για την απορρόφηση της παραγωγής μέσω συμφωνητικού αποκλειστικής συνεργασίας για τουλάχιστον 15 έτη Ο τεχνικός σχεδιασμός είναι απαραίτητο μέρος στην εκτροφή σαλιγκαριών. Η εταιρεία κάνει διεξοδικό έλεγχο για την κατεύθυνση του ανέμου, ή τη στασιμότητα του νερού στο έδαφος που μπορεί να είναι επιβλαβής. Η ανάλυση του εδάφους παίζει ουσιαστικό ρόλο στις επενδύσεις καθώς το κάθε έδαφος μπορεί να διαφέρει. Ελεγχοι Η ομάδα γεωπόνων λαμβάνει δείγμα εδάφους, καθώς υπάρχουν ποικίλοι τύποι εδάφους, όπως αργιλώδους, αμμώδους και βαρέου τύπου εδάφους. Επίσης, λαμβάνουν υπόψη και το υψόμετρο και αποφασίζουν και καθορίζουν την καλλιέργεια φυτών για την προστασία, τη σκίαση και την τροφή των σαλιγκαριών. Κάθε εκτροφείο καλύπτει περί τα 700 τετραγωνικά μέτρα της καλλιεργούμενης γης. Το εκτροφείο παραμένει ανοικτό, για να αναπτυχθεί η φυσική τροφή για το σαλιγκάρι. Στη συνέχεια, όταν η βλάστηση είναι έτοιμη, τοποθετείται το σαλιγκάρι, σκεπάζεται με ειδικό δίχτυ για την προστασία από πουλιά, ποντίκια και από τις καιρικές συνθήκες. Τα σαλιγκάρια της εταιρείας εκτρέφονται στο φυσικό τους περιβάλλον, ακριβώς όπως συμβαίνει στη φύση. Το συγκεκριμένο σύστημα εκτροφής (ανοιχτού τύπου) είναι πιο υγιεινό και προσφέρει ποιοτικότερα σαλιγκάρια. Η εταιρεία αγοράζει τα σαλιγκάρια από τους εκτροφείς της σε μια πάγια τιμή και το συμβόλαιο πώλησης που συνάπτεται με τους εκτροφείς διαρκεί για χρονικό διάστημα των 15 ετών, με δυνατότητα ανανέωσης. Η μεταφορά των σαλιγκαριών από τα εκτροφεία της επιχείρησης στη μονάδα επεξεργασίας πραγματοποιείται με ειδικά φορτηγά ψυγεία, πάντα σύμφωνα με τα πρότυπα και τους κανονισμούς της ΕΕ. 1. Προετοιμασία - διαμόρφωση του χωραφιού Το πρώτο στάδιο της παραγωγικής διαδικασίας αφορά την προετοιμασία και διαμόρφωση του χωραφιού ώστε η τοποθέτηση των φυτών που θα ακολουθήσει να αποφέρει τα βέλτιστα αποτελέσματα. Πρώτη εκ των εργασιών που πραγματοποιείται είναι αυτή του φρεζαρίσματος του χωραφιού και της τοποθέτησης δυναμωτικών εδάφους, όπως το ασβέστιο. Το ασβέστιο προσφέρει τόσο τις απαραίτητες ουσίες στο έδαφος εμπλουτίζοντάς το όσο και τα απαραίτητα ιχνοστοιχεία στο σαλιγκάρι, έτσι ώστε να διαμορφώσει ένα σκληρό και υγιές κέλυφος. Εν συνεχεία πραγματοποιείται η τοποθέτηση των φυτών (π.χ. μαρούλι, λαχανίδα), τα οποία και θα αποτελέσουν την τροφή των σαλιγκαριών για το σύνολο του βιολογικού τους κύκλου. Στη φάση αυτή πραγματοποιούνται εργαστηριακές αναλύσεις εδάφους και μικροβιολογικές αναλύσεις νερού από τον αρμόδιο γεωπόνο. Σκοπός είναι να πραγματοποιηθεί η επιλογή του καταλληλότερου φυτού και η μέγιστη απόδοσή του. 2. Τοποθέτηση γόνου προς πάχυνση Το δεύτερο στάδιο αναφέρεται στο δεύτερο και τρίτο μήνα εργασιών επί του χωραφιού. Κατά τη χρονική στιγμή που το ύψος των φυτών που τοποθετήθηκαν στο προηγούμενο στάδιο ανέλθει στα 30 - 40 εκατοστά (ανάλογα την εποχή και τις προηγηθείσες καιρικές συνθήκες), τοποθετείται ο γόνος προς πάχυνση. Καθώς το νεαρό σαλιγκάρι (γόνος) πρέπει να δημιουργήσει ένα υγιές κέλυφος, τοποθετείται ασβέστιο σε σκόνη, σε σχήμα πολύ μικρής μπάλας σε όλη την έκταση των εκτροφείων. Οταν φυτά φτάνουν στη μέγιστη ανάπτυξή τους τοποθετείται ειδικό δίχτυ στο πάνω μέρος του εκάστοτε εκτροφείου, θωρακίζοντας και προστατεύοντας τα σαλιγκάρια. Η επιχείρηση, μέσω του αποκλειστικού συνεργάτη της, της εταιρίας O.S.B.D. Group Ltd, για την αποφυγή ασθενειών στα σαλιγκάρια και γενικότερα τη διασφάλιση σταθερά υψηλών ποιοτικά προϊόντων, πραγματοποιεί εργαστηριακές αναλύσεις τρεις φορές σε ετήσια βάση. 3. Ανάπτυξη σαλιγκαριών Το τρίτο στάδιο συνιστά το στάδιο κατά το οποίο πραγματοποιείται ουσιαστικά η πάχυνση των σαλιγκαριών. Το συγκεκριμένο στάδιο διαρκεί σχεδόν εννέα μήνες και είναι αυτό κατά το οποίο πραγματοποιείται μηνιαίος έλεγχος, μεταξύ άλλων και αναφορικά με την αύξηση του μεγέθους του κάθε σαλιγκαριού και την σκληρότητα του κελύφους τους. Επίσης κατά τους εν λόγω μήνες, και ακολουθώντας την πολιτική των προηγούμενων σταδίων, πραγματοποιείται τακτικός έλεγχος από τον αρμόδιο γεωπόνο ώστε να διαπιστώσει τυχόν προβλήματα στα φυτά των εκτροφείων. Σε περίπτωση που κριθεί πως κάποιο από αυτά θα πρέπει να αντικατασταθεί γίνεται τοποθέτηση σπόρου ώστε να καλυφθεί το κενό. Κάποιες ακόμη αρμοδιότητες του γεωπόνου είναι ο έλεγχος του ποσοστού υγρασίας των φυτών όλων των εκτροφείων, αλλά και ο έλεγχος του εδάφους. 4. Συγκομιδή με ειδικά σεντόνια Το τέταρτο στάδιο είναι αυτό της συγκομιδής των σαλιγκαριών που είχαν τοποθετηθεί προς πάχυνση σχεδόν εννέα μήνες πριν. Κατά τη συλλογή τους, το βάρος της πλειονότητας των σαλιγκαριών κυμαίνεται περίπου στα 12 γραμμάρια, ενώ η διάμετρος του κελύφους τους υπολογίζεται στα 20 χιλιοστά. Η διαδικασία συγκομιδής διαρκεί περίπου 2 εβδομάδες, ενώ για τη συγκομιδή των σαλιγκαριών χρησιμοποιούνται κατά την πρώτη φάση ειδικά σεντόνια επί των οποίων κολλούν τα σαλιγκάρια ή / και ειδικοί δίσκοι με τροφή που τα προσελκύει. Καθώς έχει γίνει η συλλογή της πλειονότητας του πληθυσμού των σαλιγκαριών, τα τελευταία εξ αυτών συλλέγονται ξεριζώνοντας το φυτό και καθαρίζοντας τα φύλλα του από τυχόν σαλιγκάρια. Για την αποφυγή αναπαραγωγής των σαλιγκαριών κατά το διάστημα πριν από τη συγκομιδή που έχει σαν αποτέλεσμα την απόκρυψή τους εντός του εδάφους, τοποθετείται στο έδαφος βιολογικό υγρό που τα αποτρέπει να προχωρήσουν στην αναπαραγωγή τους. Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της επένδυσης Τα υπέρ της επένδυσης: 1 Εξασφαλισμένη πώληση της ετήσιας παραγωγής. Η εταιρεία θα υπογράψει συμβόλαιο αποκλειστικής συνεργασίας με την O.S.B.D. Group LTD, η οποία θα αγοράζει σε ετήσια βάση το σύνολο της παραγωγής. 2 Λόγω αγοράς τεχνικών γνώσεων η εταιρεία θα έχει τη δυνατότητα να εξασφαλίσει τη μέγιστη παραγωγή ανά εκτροφείο, γεγονός που μεταφράζεται ως εγγυημένη απόδοση. 3 Η εταιρεία θα εκτρέφει το είδος Σαλιγκαριού Helix Aspersa. Το συγκεκριμένο είδος είναι πολύ παραγωγικό και έχει πολύ καλή συμπεριφορά στους υψηλούς συνωστισμούς που επικρατούν σε συνθήκες εκτροφής. Να σημειωθεί ότι αντιπροσωπεύει το 40% της ποσότητας των σαλιγκαριών που καταναλώνονται σήμερα, καθώς επίσης η χονδρική τιμή πώλησής του στην ελληνική και την ευρωπαϊκή αγορά είναι υψηλή σε σχέση με τα άλλα είδη σαλιγκαριών. 4 Η εταιρεία με την επένδυσή της σε αγορά τεχνογνωσίας θα είναι σε θέση να επιτύχει σταθερά εγγυημένη ποσότητα παραγωγής, παράλληλα με την υψηλή ποιότητα του προϊόντος ? σαλιγκαριού. Αυτό είναι σημαντικό, καθότι οι ξένες αγορές απαιτούν σταθερή ποσότητα, καθώς και ποιοτικά διασφαλισμένο προϊόν. 5 Τα σαλιγκάρια είναι ευαίσθητα και προσαρμόζονται καλύτερα σε περιβάλλον όμοιο με το δικό τους. Η εταιρεία θα δημιουργήσει ανοιχτού τύπου εκτροφεία, που επιτρέπουν στο σαλιγκάρι να ζει σε ένα περιβάλλον, όπως ακριβώς και στη φύση του (σε αντίθεση με του κλειστού τύπου όπου ακολουθούνται τυποποιημένες μέθοδοι εκτροφής). 6 Τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά (γεύση, άρωμα), η τρυφερότητα της σάρκας κ.λπ. των σαλιγκαριών ανοικτής εκτροφής είναι ποιοτικά καλύτερα από αυτά του κλειστού τύπου. 7 Το ζωικό κεφάλαιο αντικαθίσταται εύκολα σε περίπτωση καταστροφής. Τα κατά της επένδυσης: 1 Η διαχείριση των σαλιγκαριών είναι μια λεπτή εργασία. Είναι ιδιαίτερα ευαίσθητοι οργανισμοί και κάποια λάθη στην εκτροφή τους μπορεί να αποβούν μοιραία. 2 Μεγάλο κίνδυνο για τις επιχειρήσεις που ασχολούνται με την εκτροφή σαλιγκαριών αποτελούν οι καιρικές συνθήκες, οι οποίες επηρεάζουν την κατάσταση των σαλιγκαριών, διότι έχουν μεγάλη ευαισθησία στην απότομη αλλαγή θερμοκρασίας. 3 Κίνδυνος καταστροφής των εκτροφείων από φυσικά φαινόμενα. 4 Προσβολή από εχθρούς και ασθένειες. Πού θα απευθυνθώ North IT. Aθ. Αγγελακάκης, Σαπφούς 3, 546 27 Θεσσαλονίκη. Τηλέφωνα: 2310 - 550 390, 2315-151183. Φαξ: 2310 - 550 199 Κώστας Νάνος

Τα έντομα «εργάτες» για το πορτοφόλι σας...

Μεγάλες επιχειρηματικές προοπτικές εμφανίζει η εκτροφή εντόμων, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν αντί για φυτοφάρμακα στις αγροτικές καλλιέργειες Νέα επιχειρηματική ευκαιρία ανοίγει για τους γεωπόνους η βιολογική γεωργία και ένας επιστήμονας από το Πλατύ Ημαθίας δείχνει τον δρόμο με την ίδρυση της πρώτης εταιρείας παραγωγής ωφέλιμων εντόμων. Ο δρ Παύλος Σκεντερίδης, εντομολόγος, ίδρυσε το 2005 στη Θέρμη Θεσσαλονίκης τη «Bio- Insecta» και εκτρέφει πασχαλίτσες για τη βιολογική καταπολέμηση της ψείρας και της μελίγκρας στα φυτά, αρπακτικά ακάρεα για την αντιμετώπιση φυτοφάγων ειδών και αγριομέλισσες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν αντί για τις χημικές ορμόνες στην ντομάτα, την πιπεριά, στα καρποφόρα. Οι αγριομέλισσες χρησιμεύουν για την επικονίαση των καλλιεργειών. Η χρήση ωφέλιμων εντόμων στις αγροτικές καλλιέργειες προσφέρει, παράλληλα, και κέρδη στους αγρότες καθώς το 50% της παραγωγής τους απειλείται από φυτοφάγα έντομα. Ο κ. Σκεντερίδης μιλάει στις «Επαγγελματικές Ευκαιρίες» και περιγράφει τα μυστικά για τα «εντομοτροφεία», αλλά και για τα... όπλα που προσφέρει στους αγρότες, καθώς και σε εκείνους που έχουν γκαζόν και κήπους στις πόλεις προκειμένου να... αμυνθούν στα φυτοφάγα έντομα. Η Bio - Insecta εκτρέφει εποχικά ή μόνιμα 10 είδη, ενώ 2 είδη έχουν μεγάλο εξαγωγικό ενδιαφέρον σε Ιταλία, Ισπανία και Αγγλία. Μάλιστα, η εταιρεία συνεργάζεται και με άλλα εντομοτροφεία του εξωτερικού ανταλλάσσοντας προϊόντα, με αποτέλεσμα να διαθέτει συνολικά 32 είδη Εξηγεί τι είναι η φυτοπροστασία με τη χρήση των εντόμων: «Η βιολογική καταπολέμηση είναι εναλλακτική μέθοδος φυτοπροστασίας, απόλυτα ασφαλής για τα θηλαστικά, τα ερπετά, τα πτηνά και φυσικά τον άνθρωπο. Χρησιμοποιούνται οργανισμοί οι οποίοι είναι υπερβολικά εξειδικευμένοι στον οργανισμό-στόχο, σε αντίθεση με τα χημικά σκευάσματα που βλάπτουν ευρεία γκάμα οργανισμών. Γνωστότερο παράδειγμα βιολογικής καταπολέμησης στην γεωργία αποτελεί η πασχαλίτσα η οποία τρέφεται με τις ψείρες ή μελίγκρες (αφίδες) των φυτών, καθαρίζοντας έτσι με φυσικό τρόπο την καλλιέργεια από την εντομολογική προσβολή» Ο κ. Σκεντερίδης απαριθμεί ορισμένα από τα ωφέλιμα έντομα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την απομάκρυνση των βλαβερών, παραθέτοντας συγκεκριμένα παραδείγματα: «Σε πολλές περιπτώσεις φυτοφάγων ειδών, η βιολογική αντιμετώπιση έχει ξεπεράσει σε αποτελεσματικότητα την χημική καταπολέμηση ενώ τελευταία είναι ανταγωνιστική και στο θέμα του κόστους. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του υπονομευτή της ντομάτας Tuta absoluta όπου είναι αποτελεσματικότερη η χρήση ωφελίμων εντόμων, ενώ στα θερμοκήπια της Κρήτης η διαχείριση του αλευρώδη στην πιπεριά γίνεται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 70% με το αρπακτικό άκαρι Amblyseius swirskii. Ο εντομολόγος από το Πλατύ Ημαθίας δίνει απαντήσεις σχετικά με το ρόλο των εντομοτροφείων: «Τα εντομοτροφεία είναι μονάδες παραγωγής ωφελίμων εντόμων, αρπακτικών ακάρεων και επικονιαστών (αγριομέλισσες). Οι πρώτες δύο κατηγορίες οργανισμών χρησιμοποιούνται στη βιολογική καταπολέμηση φυτοφάγων ειδών ώστε να μην γίνεται χρήση χημικών σκευασμάτων. Οι αγριομέλισσες (Bombus terrestris) χρησιμοποιούνται για την επικονίαση των καλλιεργειών (όπως ντομάτα, φράουλα, πιπεριά, καρποφόρα, ακτινίδιο κ.ά.), ώστε να αποφεύγεται η χρήση ορμονικών σκευασμάτων. Παράλληλα, υπάρχουν και άλλες εφαρμογές όπως η παραγωγή εντόμων για τη σίτιση των ωδικών πτηνών που δεν είναι σποροφάγα, καθώς και των ερπετών (κυρίως σαύρες, χελώνες)». Η Bio ? Insecta εκτρέφει εποχικά ή μόνιμα 10 είδη, ενώ 2 είδη έχουν μεγάλο εξαγωγικό ενδιαφέρον σε Ιταλία, Ισπανία και Αγγλία. «Παράγουμε ωφέλιμα έντομα και ακάρεα για την καταπολέμηση του ψευδόκοκκου, της αφίδας, του θρίπα και της ψύλλας με εφαρμογές σε εσπεριδοειδή, αμπέλι, καλλωπιστικά, δενδρώδη κ.ά.», λέει ο κ. Σκεντερίδης. Μάλιστα, η εταιρεία συνεργάζεται και με άλλα εντομοτροφεία του εξωτερικού ανταλλάσοντας προϊόντα, με αποτέλεσμα να διαθέτει συνολικά 32 είδη αρπακτικών εντόμων, παρασιτοειδών, αρπακτικών ακάρεων και εντομοπαθογόνων νηματωδών». Σε πολλές περιπτώσεις, η βιολογική αντιμετώπιση έχει ξεπεράσει σε αποτελεσματικότητα τη χημική καταπολέμηση, λένε οι ειδικοί ΟΙ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥΣ Προστασία σε καλλιέργειες, αλλά και πάρκα πόλεων Το πελατολόγιο ενός εκτροφείου εντόμων είναι κατ' αρχάς οι αγρότες, όπως σημειώνει ο κ. Σκεντερίδης: «Το ενδιαφέρον τον καλλιεργητών καθημερινά αυξάνεται, καθώς αντιλαμβάνονται την τάση της αγοράς για στροφή προς ασφαλή και καθαρά προϊόντα». Εκτός όμως από τους παραγωγούς, τα εντομοτροφεία έχουν αγορά και στις πόλεις. Ο ιδιοκτήτης της «Bio-Insecta» αναφέρει: «Δημοτικά πάρκα, σχολεία, παιδικές χαρές, νοσοκομεία, στρατόπεδα, ξενοδοχεία και άλλοι κοινόχρηστοι χώροι επιβάλλεται να προστατεύουν τα καλλωπιστικά φυτικά είδη με βιολογικές μεθόδους. Επίσης χώροι ψυχαγωγίας και άθλησης, όπως τα γήπεδα και τα πάρκα, όπου η σωματική επαφή με τον χλοοτάπητα είναι συνεχής, πρέπει να προστατεύονται βιολογικά». Τα βήματα για την ίδρυση ενός εντομοτροφείου Η διαδικασία για να ιδρύσει κάποιος εταιρεία παραγωγής εντόμων, σύμφωνα με τον κ. Σκεντερίδη, είναι: «Είναι αρκετά εξειδικευμένο αντικείμενο και πρώτα απ' όλα προϋποθέτει σπουδές στο αντικείμενο της εντομολογίας, εξειδίκευση στη βιολογική καταπολέμηση με μακρο-οργανισμούς και στη συνέχεια τριβή με το αντικείμενο των μαζικών εκτροφών εντόμων. Δεν επιθυμώ να αποτρέψω κάποιον να ασχοληθεί, αλλά σίγουρα δεν είναι εύκολο εάν δεν υπάρχει αυτή η εξειδίκευση. Σίγουρα οι εργαστηριακές εκτροφές μικρής κλίμακας που διατηρούν ερασιτέχνες ή ερευνητικά ιδρύματα δεν έχουν το επίπεδο δυσκολίας της μαζικής - εμπορικής εκτροφής. Αρκεί να σας πω ότι τα εντομοτροφεία στην Ευρώπη είναι λιγότερα από 30. Δύο εταιρείες είναι πραγματικά μεγάλες και εδρεύουν στην Ολλανδία και το Βέλγιο, ενώ 5-10 εταιρείες είναι μεσαίου μεγέθους. Εμείς συγκαταλέγουμε τους εαυτούς μας στα πολύ μικρά εντομοτροφεία αλλά φιλοδοξούμε ότι θα αναπτυχθούμε και θα 'μεγαλώσουμε' τόσο στην Ελλάδα αλλά κυρίως χάρη στις συνεργασίες που αναπτύσσουμε με το εξωτερικό». Το επιχειρησιακό σχέδιο και η ανάπτυξη Το επιχειρησιακό σχέδιο για την ανάπτυξη και την κερδοφορία των εντομοτροφείων, μπορούν να το δουν οι ενδιαφερόμενοι στη Bio-Insecta, και ο ιδρυτής της εταιρείας λέει: «Η Bio-Ιnsecta στις εγκαταστάσεις παραγωγής απασχολεί μόνιμα πέντε άτομα στο τμήμα εκτροφής και συσκευασίας ενώ δίδεται βαρύτητα και στο κομμάτι της έρευνας όπου κατά διαστήματα τρέχουν ερευνητικά προγράμματα όπου απασχολούνται ερευνητές. Συνεργαζόμαστε σε διάφορα projects με ερευνητικά ιδρύματα της Ελλάδας και του εξωτερικού, κάποια είναι αυτοχρηματοδοτούμενα, ενώ στην αρχή της πορείας μας επιδοτηθήκαμε δύο φορές από τη Γενική Γραμματεία Ερευνας & Τεχνολογίας και την Ευρωπαϊκή Ενωση. Επιπλέον της παραγωγής, σε κάποια κομβικά σημεία της Ελλάδος διαθέτουμε τεχνικούς υποστήριξης σαν εξωτερικούς συνεργάτες όπου υποστηρίζουν τα προϊόντα μας στον αγρό, το θερμοκήπιο και το αστικό πράσινο. Η Bio-Ιnsecta έχει ανοδική εξέλιξη παρά την περίοδο κρίσης. Δραστηριοποιηθήκαμε εμπορικά το 2007 ενώ από το 2008 έως το 2010 είχαμε σχεδόν διπλασιασμό του τζίρου μας. Η εμπορική μας δραστηριότητα ξεκίνησε το 2008 και αρχικά αφορούσε τον γεωργικό τομέα και συγκεκριμένα τα θερμοκήπια αλλά στα επόμενα χρόνια επεκταθήκαμε και στον αγρό και τις δενδρώδεις καλλιέργειες. Σήμερα παρέχουμε ολοκληρωμένες λύσεις και στον χώρο του αστικού πρασίνου. Τα δύο τελευταία χρόνια που διανύουμε περίοδο κρίσης στην Ελλάδα, προβήκαμε σε επιλογές που μειώνουν την επισφάλεια για την εταιρεία μας με επιπτώσεις στον συνολικό τζίρο. Αντισταθμίσαμε όμως την επιλογή αυτή αυξάνοντας τις εξαγωγές μας σε Ιταλία, Ισπανία και Αγγλία, καθώς και τη δραστηριότητά μας στις βαλκανικές χώρες. Αυτή τη στιγμή οι εξαγωγές μας αποτελούν το 25% του τζίρου μας αλλά στοχεύουμε στο 75%. Εχουμε αναπτύξει εκτροφές με μεγάλο οικονομικό ενδιαφέρον σε αμπέλια και εσπεριδοειδή, είμαστε το μοναδικό εντομοτροφείο αυτή τη στιγμή που τα παράγει και έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον η Ιταλία και η Ισπανία. Πιστεύουμε ότι στο μέλλον θα ισχυροποιηθούμε ακόμη περισσότερο οικονομικά, ενώ η αποκλειστικότητα σε κάποια προϊόντα ισχυροποιεί τις συνεργασίες μας με εντομοτροφεία του εξωτερικού και αυξάνει την ανταγωνιστικότητά μας». Πώς γίνεται η εκτροφή και η φύλαξη των εντόμων Στα ερωτήματα πώς είναι ένα εντομοτροφείο, πώς γίνεται η συλλογή και εκτροφή των εντόμων, ο κ. Σκεντερίδης απαντά: «Η εύρεση ενός ωφέλιμου εντόμου δεν είναι δύσκολη υπόθεση. Αρκεί κάποιος να παρατηρήσει εντομολογικές προσβολές στη φύση. Δίπλα στα φυτοφάγα, πάντα υπάρχουν καλές πιθανότητες να βρεθούν ωφέλιμα έντομα, αφού αποτελούν την τροφή τους. Εμείς συλλέγουμε ωφέλιμα από το περιβάλλον, τα μεταφέρουμε στο εργαστήριό μας και προσπαθούμε να αναπτύξουμε μεθόδους μαζικής εκτροφής και συσκευασίας. Αυτό είναι και το δυσκολότερο κομμάτι της έρευνάς μας, καθώς ο συνωστισμός εντόμων έχει προβλήματα, όπως η ταχεία εξάντληση της τροφής του φυτοφάγου είδους ή του ωφελίμου, ο κανιβαλισμός, οι επιμολύνσεις με άσχετα είδη με την εκτροφή κ.ά. Αναπαραγωγή Πάντως, σε γενικές γραμμές οι εκτροφές είναι μια μικρή αντιγραφή της φυσικής αναπαραγωγής. Για παράδειγμα, στην περίπτωση της γνωστής πασχαλίτσας, διαθέτουμε 3 χώρους με ελεγχόμενες συνθήκες θερμοκρασίας ? υγρασίας ? φωτοπεριόδου, ώστε να πετύχουμε τη μέγιστη παραγωγή. Στον πρώτο χώρο αναπτύσσουμε καθαρά φυτά. Στη συνέχεια τα μεταφέρουμε σε έναν δεύτερο χώρο, όπου τα επιμολύνουμε με αφίδες ή ψείρες των φυτών. Οταν η επιμόλυνση φτάσει στο ανώτερο όριο για τα φυτά, μεταφέρουμε αυτές τις γλάστρες στον τρίτο χώρο, όπου εξαπολύουμε μερικές πασχαλίτσες. Τα ωφέλιμα, αφού τραφούν, ωοτοκούν μερικές χιλιάδες αβγών. Στη συνέχεια πρέπει να εξασφαλίσουμε την τροφή (μολυσμένες γλάστρες με αφίδες) στους απογόνους μέχρι την ενηλικίωσή τους (περίπου 10 ημέρες), να τα συλλέξουμε, να τα συσκευάσουμε και να τα αποστείλουμε στον παραγωγό ή στον τελικό καταναλωτή. Μια πασχαλίτσα γεννάει περίπου 1.000 αβγά, οπότε μπορείτε να αντιληφθείτε τους ρυθμούς ανάπτυξης των πληθυσμών». ΠΟΥ ΘΑ ΑΠΕΥΘΥΝΘΩ Bio - Insecta, Τ.Θ. 60120, Θέρμη Θεσσαλονίκης Τ.Κ. 57001, τηλ.: 2373071008 Ιστοσελίδα: www.bio-insecta.gr Email: mail@bio-insecta.gr , skenteridis@bio-insecta.gr ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΟΛΩΝΑΣ

Κάνουμε ανάπτυξη με παραγωγή ελληνικής φέτας

Αντιστρόφως ανάλογη η ζήτηση με την προσφορά, με το μερίδιο της Ελλάδας στην παγκόσμια αγορά να είναι μόλις 28%, αν και αποτελεί προϊόν προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης Ενας θησαυρός κρυμμένος στην ελληνική φέτα. Τεράστιες είναι οι προοπτικές για την αύξηση του εισοδήματος των Ελλήνων κτηνοτρόφων που παράγουν φέτα, αφού προς το παρόν οι εξαγωγές για το διασημότερο ελληνικό τυρί ανέρχονται σε μόλις 130 εκατ. ευρώ, την ώρα που η δαπάνη για κατανάλωση τυριού με την ονομασία φέτα φτάνει το 1 δισ. ευρώ. Η φέτα, το ελληνικό τυρί, που είναι γνωστό παγκοσμίως, υστερεί σημαντικά σε επίπεδο εξαγωγών. Το μερίδιο της Ελλάδας στην παγκόσμια αγορά ανέρχεται μόλις σε 28%. Και αυτό παρότι η ΕΕ έχει αναγνωρίσει αμετάκλητα τη φέτα ως 100% ελληνικό προϊόν προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης. Είναι λοιπόν αντιληπτό ότι τα περιθώρια ανάπτυξης είναι πολύ μεγάλα. Ομως το βασικό για τον Ελληνα παραγωγό -ανεξάρτητα από το πόσο μεγάλη είναι η παραγωγή του- είναι η πιστοποίηση του προϊόντος του, δηλαδή ότι παράγεται σύμφωνα με τις προδιαγραφές της κοινοτικής οδηγίας και πληροί όλες τις προϋποθέσεις. Μάλιστα υπογραμμίζουμε ότι ο νέος νόμος, «ρυθμίσεις για την κτηνοτροφία και τις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις και εκμεταλλεύσεις», που ψηφίστηκε στις αρχές του χρόνου, επιτρέπει στον παραγωγό να προχωρεί στη μεταποίηση του προϊόντος μέσα στην κτηνοτροφική μονάδα. Ιδιαίτερα σημαντική είναι επίσης η δυνατότητα που παρέχει ο νόμος, ότι ο παραγωγός θα διατηρεί τον ασφαλιστικό του φορέα που είναι ο ΟΓΑ, ενώ θα μπορεί να διαθέτει απευθείας τα προϊόντα του σε σούπερ μάρκετ, λαϊκές αγορές ή απευθείας στο κατάστημα που θα δημιουργήσει. Το βασικό για τον Ελληνα παραγωγό -ανεξάρτητα από το πόσο μεγάλη είναι η παραγωγή του- είναι η πιστοποίηση του προϊόντος του, δηλαδή ότι παράγεται σύμφωνα με τις προδιαγραφές της κοινοτικής οδηγίας Βέβαια, για να θεωρείται ένα τυρί φέτα, πρέπει να προέρχεται από συγκεκριμένες περιοχές και να παρασκευάζεται με συγκεκριμένες αναλογίες αιγοπρόβειου γάλακτος από ελληνικά ζώα. Ελλειψη πρώτης ύλης Ομως η εγκατάλειψη της κτηνοτροφίας έχει ως αποτέλεσμα την περιορισμένη παραγωγή σε σχέση με τη ζήτηση, λόγω έλλειψης της πρώτης ύλης, που είναι το γάλα από πρόβατα και αίγες. Θα πρέπει δε να σημειώσουμε ότι το 78% των προβάτων και το 91% των αιγών εκτρέφεται σε ορεινές και μειονεκτικές περιοχές, οι οποίες θα ήταν αδύνατο να αξιοποιηθούν διαφορετικά, ενώ 200.000 περίπου οικογένειες έχουν ως κύρια απασχόληση τον κλάδο αυτόν. Επίσης θα πρέπει να σημειώσουμε ότι οι εξαγωγές ελληνικών τυριών σε ποσοστό 75% είναι φέτα. Πέρυσι οι εξαγωγές φέτας ανήλθαν σε 34.000 τόνους, έναντι 33.000 τόνους περίπου το 2010 (αύξηση 3%). Πρόκειται για εξαγωγές προς 56 χώρες. Το 2011 η αξία της εξαγόμενης φέτας έφθασε τα 182 εκατ. ευρώ από 178 εκατ. ευρώ το 2010. Οι τρεις σημαντικότερες εξαγωγικές αγορές είναι η Γερμανία (40%), το Ηνωμένο Βασίλειο (14%) και η Ιταλία (12%). Σημαντικές αγορές αποτελούν επίσης η Σουηδία, η Κύπρος, η Αυστρία, οι ΗΠΑ, η Αυστραλία, η Γαλλία, η Ελβετία, το Βέλγιο και ο Καναδάς. Καλή χρονιά φαίνεται να εξελίσσεται το 2012 για τις εξαγωγές φέτας, καθώς το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους συνεχίστηκε με ικανοποιητικούς ρυθμούς η ανοδική πορεία των εξαγωγών με αύξηση του όγκου σε ποσοστό 4,7% σε σχέση με το διάστημα Ιανουαρίου - Ιουνίου του 2011. Ενδιαφέρον παρουσιάζει η αύξηση του όγκου των εξαγωγών το πρώτο εξάμηνο του 2012 σε σύγκριση με το αντίστοιχο του 2011, που ήταν στην Ουκρανία 212%, στα Ενωμένα Αραβικά Εμιράτα 190%, στις ΗΠΑ 108%, στην Ιρλανδία 66% και στην Αυστραλία 60% (τα στοιχεία προέρχονται από ομιλία του προέδρου του ΣΕΚ κ. Παναγιώτη Πεβερέτου). ΕΠΕΝΔΥΣΗ Εως και 50% η επιδότηση για κτηνοτρόφους Ο επενδυτικός νόμος που λήγει στις 31 Οκτωβρίου παρέχει τη δυνατότητα επιδότησης έως και 50% σε κτηνοτρόφους της περιφέρειας που θέλουν να δημιουργήσουν τη δική τους μονάδα παραγωγής και τυποποίησης τυριών, καθώς μπορούν να επωφεληθούν από το καθεστώς της Περιφερειακής Συνοχής. Τα ποσοστά επιχορήγησης ανάλογα με τη ζώνη που βρίσκεται η μονάδα και το μέγεθος της επιχείρησής τους κυμαίνονται από 15% έως 50%. Συγκεκριμένα στην Α΄ Ζώνη ανήκουν οι Αττική και η Βοιωτία. Στη Γ΄ Ζώνη είναι οι νομοί της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, τα νησιά των Περιφερειών Νοτίου και Βορείου Αιγαίου και των Ιόνιων Νήσων, τα νησιά που ανήκουν διοικητικά σε νομούς της ηπειρωτικής Ελλάδας, καθώς και οι παραμεθόριοι νομοί της χώρας. Στη Β΄ Ζώνη είναι όλες οι υπόλοιπες περιοχές της χώρας. Τα ελάχιστα ποσά επένδυσης είναι: Για Μεγάλες Επιχειρήσεις επένδυση ελάχιστου ύψους 1 εκατ. ευρώ. Για Μεσαίες Επιχειρήσεις επένδυση ελάχιστου ύψους 500.000 ευρώ. Για Μικρές Επιχειρήσεις επένδυση ελάχιστου ύψους 300.000 ευρώ. Για Πολύ Μικρές Επιχειρήσεις επένδυση ελάχιστου ύψους 200.000 ευρώ Τα επιχειρηματικά σχέδια ενισχύονται για δαπάνες, όπως οι κτιριακές εγκαταστάσεις, τα μηχανήματα, συστήματα πιστοποίησης ποιότητας κ.λπ. Τα επενδυτικά σχέδια που εντάσσονται στις διατάξεις του παρόντος σε εφαρμογή του Γενικού Κανονισμού Απαλλαγής κατά κατηγορία, ενισχύονται για τις ακόλουθες δαπάνες: Δαπάνες 1. Για υλικά περιουσιακά στοιχεία, όπως: Η κατασκευή, η επέκταση, ο εκσυγχρονισμός κτιριακών, ειδικών και βοηθητικών εγκαταστάσεων, καθώς και οι δαπάνες διαμόρφωσης περιβάλλοντος χώρου. Οι δαπάνες αυτές δεν μπορεί να υπερβαίνουν το 60% του συνόλου των επιλέξιμων δαπανών του επενδυτικού σχεδίου. Για τις νέες επιχειρήσεις το ποσοστό αυτό προσαυξάνεται κατά 10%. Η αγορά και εγκατάσταση καινούργιων σύγχρονων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού. Τα μισθώματα της χρηματοδοτικής μίσθωσης καινούργιων σύγχρονων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού του οποίου αποκτάται η χρήση, εφόσον η χρηματοδοτική μίσθωση περιλαμβάνει την υποχρέωση αγοράς αυτών κατά τη λήξη της μίσθωσης. 2. Για άυλα περιουσιακά στοιχεία, όπως δαπάνες συστημάτων διασφάλισης και ελέγχου ποιότητας, πιστοποιήσεις, προμήθειας και εγκατάστασης λογισμικού και συστήματος οργάνωσης της επιχείρησης, δαπάνες για τη μεταφορά τεχνολογίας μέσω της αγοράς δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας κ.ά. Το κόστος των ενισχυόμενων άυλων περιουσιακών στοιχείων δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50% του συνόλου των επιλέξιμων δαπανών του επενδυτικού σχεδίου. ΟΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΔΕΙΑ Από 40.000 η ίδρυση τυροκομείου Το ύψος της επένδυσης για να δημιουργήσετε το δικό σας τυροκομείο ξεκινά από τα 40.000 ευρώ, ποσό που απαιτείται για τον εξοπλισμό του, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχει η κτιριακή εγκατάσταση. Το κόστος τώρα για τα βασικά μηχανήματα εξοπλισμού διαμορφώνεται ως εξής: δεξαμενές συντήρησης γάλακτος, (παγολεκάνες) από 3.000- 5.000 ευρώ, αποκορυφωτής από 10.000- 30.000 ευρώ, καζάνι βρασμού και πήξης 10.000 έως 20.000 ευρώ, και ακόμα χρειάζονται τράπεζες τυριού, ράφια, ωριμαντήρας και ψυγείο συντήρησης, ενώ για την παραγωγή γιαουρτιού απαιτείται θάλαμος ψύξης - θέρμανσης. Οι εγκαταστάσεις ενός τυροκομείου θα πρέπει επίσης να πληρούν τις κάτωθι προϋποθέσεις, προκειμένου ο επενδυτής να λάβει τις άδειες: Να είναι καθαρές, τακτοποιημένες, χωρίς απορρίμματα και να συντηρούνται ώστε να διατηρούνται σε καλή κατάσταση. Να είναι σχεδιασμένες και κατασκευασμένες ώστε να επιτρέπουν την εφαρμογή κανόνων ορθής υγιεινής. Να έχουν επαρκή εφοδιασμό σε ζεστό και κρύο πόσιμο νερό. Να έχουν κατάλληλες σίτες σε πόρτες και παράθυρα, ώστε να μην επιτρέπεται η είσοδος εντόμων, τρωκτικών, πτηνών κ.λπ. Να έχουν επαρκή φυσικό και τεχνητό φωτισμό. Να έχουν επαρκείς εγκαταστάσεις για το πλύσιμο των συσκευών και των επιφανειών που έρχονται σε επαφή με τα τρόφιμα. Να έχουν κατάλληλη αποχέτευση των λυμάτων. Οι επιφάνειες που έρχονται σε επαφή με τα τυριά είναι απαραίτητο να είναι κατασκευασμένες από υλικά που δεν επιτρέπουν την ανάπτυξη παθογόνων μικροοργανισμών. Τέτοια υλικά είναι το μάρμαρο, οι ανοξείδωτες κατασκευές ή πλαστικά κατάλληλα για τρόφιμα. Ομως πολλά από αυτά τα υλικά δεν επιτρέπουν το στράγγισμα και επομένως παραμένει υγρασία μεταξύ της επιφάνειας και του τυριού, η οποία διευκολύνει την ανάπτυξη επικίνδυνων μικροοργανισμών. Προϋπόθεση είναι ότι όλες οι επιφάνειες που έρχονται σε επαφή με τα τυριά θα πρέπει να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται. Υλικά και αντικείμενα που έρχονται σε επαφή με το τυρί πρέπει να πληρούν τους όρους καταλληλότητας για τρόφιμα σύμφωνα με τη νομοθεσία. ΟΔΗΓΙΕΣ Σε ποιες αγορές μπορούν να αυξηθούν οι εξαγωγές Τα σημεία - κλειδιά για την προστασία της ελληνικής φέτας: Συνεχής επαγρύπνηση όλων των εμπλεκόμενων φορέων για τον έγκαιρο εντοπισμό κάθε περίπτωσης σφετερισμού της ονομασίας ΦΕΤΑ. Προώθηση και προστασία της Φέτας, σε χώρες στόχους που έχουν έντονο το ομογενειακό στοιχείο (ΗΠΑ, Καναδάς, Αυστραλία) καθώς και σε χώρες όπως η Ιαπωνία, η Ρωσία, η Κίνα, η Κορέα, οι Ινδίες, οι Χώρες του Κόλπου. Ενδιαφέρον επίσης παρουσιάζουν οι αγορές της Δανίας, του Ιράκ και του Ιράν. Εστιασμένη έρευνα αγοράς και ανάλυση ευκαιριών και κινδύνων για τα δίκτυα διανομής σε χώρες-στόχους. Εκμετάλλευση όλων των δυνατοτήτων που μας παρέχονται από την Ε.Ε. μέσω των επιδοτούμενων προγραμμάτων προώθησης σε τρίτες χώρες. Αναγκαιότητα εντατικών ελέγχων στην αγορά με στόχο την προστασία των καταναλωτών αλλά και των δικαιωμάτων των Ελλήνων κτηνοτρόφων από απομιμήσεις λευκών τυριών τύπου φέτας. Η εφαρμογή ανάγλυφου στη φέτα, όπως εφαρμόζεται ήδη από ορισμένες βιομηχανίες και η ηλεκτρονική διαχείριση των εμπλεκόμενων φορέων σε πλαίσιο ανάλογο με αυτό που εφαρμόζεται στην ηλεκτρονική διασύνδεση των σφαγείων θα αποτελέσουν σημαντικά βήματα για τη εξάλειψη των ελληνοποιήσεων. Βελτίωση των υφισταμένων αυτόχθονων φυλών και διαμόρφωση σύγχρονων τύπων ελληνικών φυλών προβάτων και αιγών από τους διασταυρωμένους πληθυσμούς με τη χρήση των ανοικτών γενεαλογικών βιβλίων καθώς και ανάπτυξη ενός σύγχρονου ρυθμιστικού/νομοθετικού πλαισίου για τους ζωικούς γενετικούς πόρους. Μπλόκο σε Τούρκους και Κινέζους Τούρκοι και Κινέζοι προσπαθούν να «κατοχυρώσουν» για λογαριασμό τους το όνομα φέτα, για να παράγουν το διάσημο τυρί και να το διαθέτουν στις διεθνείς αγορές. Προς το παρόν ο Σύνδεσμος Ελλήνων Κτηνοτρόφων έχει καταφέρει να «μπλοκάρει» τις ενέργειές τους. Για παράδειγμα στην Τουρκία μία από τις μεγαλύτερες γαλακτοβιομηχανίες της χώρας με σοβαρή εξαγωγική δραστηριότητα κατέθεσε αίτηση στον αρμόδιο τουρκικό φορέα (Turkish Patent Institute) προκειμένου να κατοχυρωθεί προϊόν της με το εμπορικό σήμα Anatolion Feta Cheese. Η αίτηση έγινε δεκτή και ασκήθηκε προσφυγή από τον ΣΕΚ. Επίσης στην Κίνα γίνεται προσπάθεια κινεζικής εταιρείας να κατοχυρώσει την ονομασία «Φέτα» ως εμπορικό σήμα στον αρμόδιο κινεζικό οργανισμό. Υπενθυμίζεται ότι στις διαπραγματεύσεις μεταξύ ΕΕ και Κίνας για τη σύναψη Συμφωνίας Προστασίας Γεωγραφικών Ενδείξεων και στην προτεινόμενη κοινοτική σύντομη λίστα ονομασιών (short list) έχει συμπεριληφθεί και η ΠΟΠ Φέτα. Και εδώ ο ΣΕΚ θα προχωρήσει σε προσφυγή. Πού θα απευθυνθώ Για περισσότερες πληροφορίες οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθυνθούν στις κατά τόπους διευθύνσεις του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. ΕΦΗ ΚΑΡΑΓΕΩΡΓΟΥ

Διαρκής αύξηση των ελαστικών μορφών εργασίας

Μετατροπή ολοένα και περισσότερων υφιστάμενων συμβάσεων πλήρους απασχόλησης σε συμβάσεις μερικής ή εκ περιτροπής εργασίας διαπιστώνει το Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας. Στα στοιχεία του α' τετραμήνου του 2012 καταγράφεται παράλληλα μείωση των προσλήψεων. Πιο αναλυτικά, το α’ τετράμηνο του 2011, 20.045 συμβάσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης μετατράπηκαν σε άλλες μορφές ευέλικτων συμβάσεων εργασίας. Ο αριθμός αυτός είναι κατά 337% αυξημένος σε σχέση με το α’ τετράμηνο του 2010. Το α’ τετράμηνο του 2012 μετατράπηκαν 28.796 συμβάσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης σε άλλες μορφές ευέλικτων συμβάσεων εργασίας. Ο αριθμός αυτός είναι κατά 43,6% αυξημένος σε σχέση με το α’ τετράμηνο του 2011. Το α΄ τετράμηνο του έτους προχώρησαν στη σύναψη νέων συμβάσεων οποιασδήποτε μορφής 10,98% λιγότερες επιχειρήσεις σε σχέση με το 2011. Το ίδιο χρονικό διάστημα υπάρχει κατά 12,77% μείωση των συμβάσεων πλήρους απασχόλησης, ενώ μειωμένο κατά 2,72% είναι το ποσοστό των συμβάσεων μερικής απασχόλησης και επιπλέον έχει μειωθεί κατά 4,88% η εκ περιτροπής απασχόληση. Το ποσοστό των συμβάσεων μερικής και εκ περιτροπής απασχόλησης στις νέες προσλήψεις αντιστοιχεί στο 46% του συνόλου των συμβάσεων. Είναι επίσης χαρακτηριστικό ότι ενώ το 2010 οι συμβάσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης αντιπροσώπευαν το 67% των νέων συμβάσεων, το 2011 αντιπροσώπευαν το 56,5% και το α’ τετράμηνο του έτους 2012 το 54%. Από την άλλη πλευρά, η αναλογία των συμβάσεων μερικής απασχόλησης στο σύνολο των νέων συμβάσεων αυξήθηκε από 26,2% το 2010 σε 32,9% για το έτος 2011 και για το α’ τετράμηνο του 2012 σε 35%. Οι συμβάσεις εκ περιτροπής εργασίας αντιπροσώπευαν το 6,8% του συνόλου των νέων συμβάσεων το 2010, το 10,6% των νέων συμβάσεων εργασίας κατά το έτος 2011 και για το α’ τετράμηνο του 2012 σε 11%. Η αλλαγή των συμβάσεων πλήρους απασχόλησης των προηγούμενων ετών που μετατράπηκαν στη διάρκεια του α΄ τετραμήνου του 2012 είναι αυξημένες κατά 47,24% όσον αφορά τη μερική απασχόληση, 6,67% για την εκ περιτροπής απασχόληση, κατόπιν συμφωνίας με τους εργαζομένους και 169,36% για την εκ περιτροπής απασχόληση με μονομερή απόφαση του εργοδότη σε σχέση με τις αντίστοιχες του 2011. Σταθερή άνοδο εμφανίζει η σύναψη νέων επιχειρησιακών και ατομικών συμβάσεων με μειώσεις αμοιβών που κυμαίνονται από 15% έως 40%. Συνολικά κατά το α' τετράμηνο του έτους, 263 επιχειρήσεις, που απασχολούν 13.829 εργαζομένους, προχώρησαν στη σύναψη επιχειρησιακών συμβάσεων με μειώσεις αμοιβών κατά 21,35% κατά μέσο όρο, ενώ 16.338 επιχειρήσεις που απασχολούν 64.201 εργαζομένους, κατέθεσαν στις επιθεωρήσεις εργασίας νέες καταστάσεις προσωπικού, από τις οποίες προκύπτουν μειώσεις 22,9% κατά μέσο όρο με ατομικές συμβάσεις εργασίας. Παράλληλα, ανοδική είναι και η τάση της αδήλωτης εργασίας, η οποία βρίσκεται στο 36,3% στο α' τετράμηνο του έτους από 28,9% το αντίστοιχο διάστημα του 2011. Από τους ελέγχους που διενεργήθηκαν σε 7.474 επιχειρήσεις, που απασχολούσαν 20.772 εργαζόμενους, εντοπίσθηκαν 7.549 ανασφάλιστοι εργαζόμενοι και επιβλήθηκαν πρόστιμα 3.930.000 ευρώ. Ανασφάλιστοι βρέθηκαν το 47,2%, των αλλοδαπών και το 32% των ημεδαπών που απασχολούνταν στις επιχειρήσεις που ελέγχθηκαν. Το 55% των ελέγχων έγινε σε επιχειρήσεις, εστίασης, όπου το ποσοστό της ανασφάλιστης εργασίας ήταν 65%, και το 20% στον κλάδο του λιανικού εμπορίου όπου οι ανασφάλιστοι ήταν το 12% των εργαζομένων. Το 4% των ελέγχων αφορούσαν τις βιοτεχνίες όπου διαπιστώθηκε ότι το ποσοστό των ανασφάλιστων ήταν 10%.

Τι να προσέξετε με τις αποδείξεις στη φορολογική σας δήλωση - Παραδείγματα

Για να μην πληρώσετε επιπλέον φόρο οι αποδείξεις που θα προσκομίσετε πρέπει να είναι βάση του τεκμαρτού εισοδήματος και όχι βάση του πραγματικού. Αναλυτικές οδηγίες από τον φοροτεχνικό Παναγιώτη Παντελή. Από τις πρώτες 40.000 φορολογικές δηλώσεις που έχουν εκκαθαριστεί από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων έχει παρουσιαστεί σε περίπου 24.000 δηλώσεις το φαινόμενο οι φορολογούμενοι να έχουν εισοδήματα με τεκμαρτό προσδιορισμό και όχι με το πραγματικό τους εισόδημα Οπως δήλωσε στο Newsit o φοροτεχνικός Παναγιώτης Παντελής "αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να έχουν προσκομίσει αρκετές λιγότερες αποδείξεις από τις οποίες προβλέπονται. Αυτό σημαίνει πως πέρα από την επιβάρυνση που θα πληρώσουν σε φόρο για το τεκμαρτό εισόδημα, να πληρώσουν προκαταβολή, αλλά να επιβαρυνθούν ακόμη περισσότερο με τις αποδείξεις οι οποίες τους λείπουν. Εκείνο που θα πρέπει να προσέξουν όλοι οι φορολογούμενοι είναι οτι για να ισχύσουν οι αποδείξεις πρέπει να προσδιορίσουν το 25% στο τεκμαρτό εισόδημα, σε αυτό δηλαδή που είναι το μεγαλύτερο και φορολογείται και επιπλέον αυτό θα πρεπει να γίνει με την αρχική και εμπρόθεσμη δήλωση. Αυτοί λοιπόν οι 24.000 φορολογούμενοι που έχει εκαθαριστεί η φορολογική τους δήλωση δεν μπορούν με συμπληρωματική δήλωση να προσκομίσουν αποδείξεις και να μην επιβαρυνθούν με επιπλέον φόρο. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ: - Μισθωτός με πραγματικό εισόδημα 5.000 ευρώ και τεκμαρτό 15.000 ευρώ. Δηλαδή εάν κάποιος δουλεύει part-time και παίρνει 357 ευρώ το μήνα, θα πρέπει να προσκομίσει αποδείξεις 1.250 ευρώ και δε θα πληρώσει καθόλου φόρο. Εάν όμως είναι έγγαμος, έχει ένα σπίτι 90τ.μ και ένα αυτοκίνητο 1.400 κυβικών έχει τεκμαρτό εισόδημα 15.000 ευρώ και οι αποδείξεις που πρέπει να προσκομίσει είναι 3.750 ευρώ και όχι 1.250 ευρώ. Αυτός λοιπόν θα πληρώσει φόρο 1.995 ευρώ, θα πληρώσει προκαταβολή 1.097 ευρώ, άρα θα πληρώσει συνόλο 3.092 ευρώ. ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΠΟΥ ΠΡΟΣΚΟΜΙΣΕΙ 1.250€ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΧΙ 3.750€ Ο ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΦΟΡΟΣ ΠΟΥ ΠΛΗΡΩΝΕΤΑΙ ΕΠΙΒΑΡΥΝΕΤΑΙ ΜΕ ΕΠΙΠΛΕΟΝ 387€ ΣΥΝΟΛΟ: 3.479€ - Μισθωτός με πραγματικό εισόδημα 15.000 ευρώ και τεκμαρτό εισόδημα 30.000€ Δηλαδή εάν κάποιος παίρνει μισθό 1.000 ευρώ το μήνα, θα πρέπει να προσκομίσει αποδείξεις 3.705 ευρώ και θα πληρώσει φόρο 1.240 ευρώ. Εάν είναι έγγαμος, έχει ένα σπίτι 100 τ.μ, ένα αυτοκίνητο 1600 κυβικά και πληρώνει δόση δανείου έχει τεκμαρτό εισόδημα 30.000 ευρώ και οι αποδείξεις που πρέπει να προσκομίσει είναι 7.500 ευρώ και όχι 3.750 ευρώ. Αυτός λοιπόν θα πληρώσει φόρο 5.320 ευρώ, θα πληρώσει προκαταβολή 2.926 ευρώ, άρα θα πληρώσει σύνολο 8.246 ευρώ. ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΠΟΥ ΑΝΤΙ ΓΙΑ 7.500 ΠΡΟΣΚΟΜΙΣΕΙ 3.750€ Η ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΗ ΕΊΝΑΙ 581€ ΣΥΝΟΛΟ: 8.827€ "Αρα χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή ώστε οι φορολογούμενοι να μην πληρώσουν επιπρόσθετο φόρο λόγω των αποδείξεων" επεσήμανε τέλος ο φοροτεχνικός.

"Αν φύγει η Ελλάδα από το ευρώ και άλλες χώρες θα καταρρεύσουν ως χάρτινος πύργος" - Η δήλωση αυτή ανήκει στον Ιταλό πρώην πρωθυπουργό Ρομάνο Πρόντι.

"Αν η Ελλάδα βγει από το Ευρώ και άλλες χώρες θα αρχίσουν να καταρρέουν ως χάρτινος πύργος, υπό τα χτυπήματα της κερδοσκοπίας", δήλωσε ο Ιταλός πρώην πρωθυπουργός και πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ρομάνο Πρόντι, σε συνέδριο που οργανώθηκε στην Φλωρεντία. Σύμφωνα με τον Πρόντι, "η Ευρώπη γεννήθηκε με βάση την αλληλεγγύη, για να λαμβάνονται υπόψη τα προβλήματα όλων. Το να εγκαταλειφθεί η ενότητα είναι μια τεράστια οπισθοχώρηση". "Η Ελλάδα αντιπροσωπεύει μόνο το 2% του ΑΕΠ της ζώνης του Ευρώ, σίγουρα πολύ λίγο. Αν όμως εξέλθει του κοινού νομίσματος, η κερδοσκοπία, αφού καταβροχθίσει την Αθήνα, θα συνεχίσει να πεινάει: θα φτάσει στην Πορτογαλία, στην Ισπανία και στην συνέχεια στην Ιταλία και στην Γαλλία", πρόσθεσε ο πρώην πρόεδρος της Κομισιόν. Τέλος, σε ότι αφορά την προσωπική του εμπειρία ως επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών, ο Ρομάνο Πρόντι, αφού αναγνώρισε ότι "η Ελλάδα πρέπει να βάλει τάξη στα δημοσιονομικά της", υπογράμμισε : "Οντως η χώρα αυτή παραποίησε τα στοιχεία της δημόσιας οικονομίας της, αλλά και οι Γάλλοι με τους Γερμανούς το επέτρεψαν. Όταν ήμουν πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τους έλεγα ότι πρέπει να χτίσουμε ένα σύστημα ελέγχου. Και εκείνοι απαντούσαν: ούτε κατά διάνοια".

Το τέλος του φθηνού πετρελαίου

Του Dr. Hans-Jorg Beilharz Η παραγωγή πετρελαίου δεν μπορεί να αυξάνεται κατά βούληση, όμως η παγκόσμια ζήτηση συνεχίζει να διογκώνεται. Πρόκειται για μία ρευστή κατάσταση, καθώς οι συνεχιζόμενες εντάσεις στις αγορές πετρελαίου αυξάνουν την έκθεση της παγκόσμιας οικονομίας στις κρίσεις. Η ασφάλιση πρέπει να έχει μία ανάλογη ανταπόκριση. Τα τελευταία τέσσερα χρόνια, η παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση έχει βρεθεί στο επίκεντρο όλων των συζητήσεων περί οικονομικής πολιτικής. Συνεπώς, η συζήτηση έχει πρωτίστως εστιάσει σε χρηματοοικονομικά θέματα, όπως η ρύθμιση των χρηματοοικονομικών αγορών, τα εθνικά χρέη και οι πολιτικές των κεντρικών τραπεζών. Σχετικά περιορισμένη προσοχή δόθηκε σε μία ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη στην πραγματική οικονομία, ήτοι την αυξανόμενη ανεπάρκεια πετρελαίου, όπως φαίνεται από τη σαφέστατη αύξηση τιμών τα τελευταία δέκα χρόνια. Οι καθοριστικοί παράγοντες στην αγορά πετρελαίου μεταβάλλονται Γιατί όμως ο κόσμος δίνει σχετικά λίγη σημασία στην αυξανόμενη ανεπάρκεια του πετρελαίου; Σε αντίθεση με το παρελθόν, οι αυξήσεις τιμών που παρατηρήθηκαν, για πολλά χρόνια, δεν συνοδεύονταν από μία παγκόσμια επιβράδυνση της ανάπτυξης. Το αντίθετο μάλιστα, η αυξανόμενη ανεπάρκεια σχετίζεται με μεγαλύτερη ζήτηση στις αναδυόμενες αγορές, που αναμένεται να συνεχιστεί για αρκετό καιρό και έτσι, με μία θετική παγκόσμια οικονομική τάση. Ωστόσο, το ρόλο τους παίζουν και οι περιορισμοί στην προσφορά, καθώς γεωλογικές συνθήκες εμποδίζουν τις αυθαίρετες αυξήσεις του ετήσιου ρυθμού παραγωγής. Η τάση αυτή πιθανότατα θα συνεχιστεί, γεγονός το οποίο ενδέχεται να σημαίνει ότι οι τιμές πετρελαίου έχουν φτάσει σε μη αναστρέψιμα υψηλά επίπεδα. Μια δεκαετία χαμηλών τιμών, όπως η δεκαετία του 1990, φαντάζει τώρα εξαιρετικά απίθανη. Αυτός, ενδεχομένως, να είναι και ένας παράγων μεσοπρόθεσμης παράτασης της τρέχουσας αστάθειας στην παγκόσμια οικονομία. Ανεπάρκεια πετρελαίου είναι το πιθανότερο σενάριο Αυξανόμενη ανεπάρκεια πετρελαίου σημαίνει ότι η προσφορά δεν είναι πλέον σε θέση να ανταποκρίνεται στην αυξανόμενη ζήτηση, ωθώντας έτσι τις τιμές προς τα επάνω. Για να στηριχθεί αυτή η θεωρία της αυξανόμενης ανεπάρκειας, θα πρέπει να παρατηρούνται οι τάσεις τόσο της προσφοράς όσο και της ζήτησης. Επί δεκαετίες, εμπειρογνώμονες διατυπώνουν απόψεις για το πόσο μεγάλα είναι τα συνολικά διαθέσιμα αποθέματα οικονομικά χρήσιμου αργού πετρελαίου και πώς θα διαμορφωθούν οι ρυθμοί παραγωγής (ήτοι, η παραγόμενη ποσότητα ανά μονάδα χρόνου), ενόψει των επικρατουσών γεωλογικών συνθηκών. Οι απόψεις διαφέρουν σημαντικά: από «οι ρυθμοί παραγωγής μπορούν να προσαρμοστούν, όπως απαιτείται, εντός διαστήματος μερικών ετών» μέχρι «οι ρυθμοί παραγωγής θα πέσουν δραματικά από εδώ και στο εξής». Ωστόσο, υπάρχουν ολοένα και περισσότερες ενδείξεις ότι η πρώτη άποψη είναι μη ρεαλιστική και ότι τα μελλοντικά επίπεδα παραγωγής δεν μπορούν να αυξάνονται όπως στο παρελθόν. Από τη μία, εντοπίζονται ολοένα και λιγότερα πολύ μεγάλα (συμβατικά) πετρελαϊκά πεδία, που παραδοσιακά προσέφεραν το μεγαλύτερο μέρος του παραγόμενου πετρελαίου. Από τα περίπου 70.000 πετρελαϊκά πεδία στον κόσμο, τα 100 μεγαλύτερα παρέχουν περίπου το ήμισυ της παγκόσμιας παραγωγής (UK Energy Research Centre, 2009). Το μέσο μέγεθος των νέων πετρελαϊκών πεδίων που ανακαλύπτονται, μειώνεται διαρκώς (Σχήμα 2, άξονας δεξιά), με αποτέλεσμα να είναι δυσκολότερο αυτά να αντισταθμίσουν την πτώση παραγωγής των παλαιότερων και μεγαλύτερων πεδίων. Πέραν τούτου, περισσότερα από τα μισά νέα πεδία που έχουν ανακαλυφθεί από την έναρξη της νέας χιλιετίας βρίσκονται σε πολύ μεγάλο βάθος (Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας, 2010) –με σημαντικά υψηλότερο κόστος εξόρυξης και παραγωγής σε σχέση με την ξηρά. Υψηλά κόστη εξόρυξης και παραγωγής έχουν και τα μη συμβατικά αποθέματα, π.χ. οι “άμμοι πετρελαίου” (oil sands) στον Καναδά, αποθέματα πολύ βαρέως πετρελαίου στη Βενεζουέλα, τα οποία σήμερα αποτελούν περίπου το 3% της παγκόσμιας παραγωγής. Είναι, συνεπώς, μάλλον απίθανο τα μη συμβατικά αποθέματα να είναι σε θέση να αντισταθμίσουν την πιθανή πτώση στη συμβατική παραγωγή. Σύμφωνα με μία πρόβλεψη του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Ινστιτούτου Γεωεπιστημών και Φυσικών Πόρων (2010) –πρόβλεψη την οποία το ίδιο το Ινστιτούτο χαρακτηρίζει «αισιόδοξη»–, ακόμα και η ανάπτυξη των μη συμβατικών αποθεμάτων δεν θα ήταν ικανή να αποτρέψει την αμετάκλητη πτώση στη συνολική παραγωγή μετά από μία κορύφωση το 2035, το αργότερο. Από την άλλη, η ζήτηση για αργό πετρέλαιο θα συνεχίσει να αυξάνεται ραγδαία στο μέλλον. Το Σχήμα 3 δείχνει ότι η κατανάλωση πετρελαίου σε χώρες εκτός ΟΟΣΑ (αναπτυσσόμενες και αναδυόμενες χώρες) αυξάνεται σημαντικά από τα μέσα της δεκαετίας του 1990. Θεωρούμε ότι η τάση αυτή θα συνεχιστεί, καθώς το κατά κεφαλήν εισόδημα σε πολλές από τις χώρες αυτές έχει ήδη ξεπεράσει ένα επίπεδο, πάνω από το οποίο συνήθως αυξάνεται η κατανάλωση πετρελαίου –και μάλιστα σε μεγάλο φάσμα εισοδημάτων και μάλλον ανεξάρτητα οικονομικών διακυμάνσεων. Με την παραδοχή ότι στο μέλλον η παγκόσμια παραγωγή θα αυξάνεται πιο αργά, ενώ θα συνεχιστεί η πίεση από τη ζήτηση, όπως κατά τα πρόσφατα χρόνια, η ανεπάρκεια προσφοράς θα συνεχιστεί, οδηγώντας σε διαρκώς αυξανόμενες τιμές πετρελαίου. Αυτό θα σηματοδοτήσει το τέλος εποχής για το φθηνό πετρέλαιο, παρόλο που μία προσωρινή πτώση των τιμών θα ήταν φυσικά πιθανή, στη διάρκεια μιας ύφεσης, για παράδειγμα. Οι συνέπειες: πιέσεις στα επιτόκια, αύξηση της δυναμικής κρατικών χρεών και μεγάλη ευπάθεια στις κρίσεις Στην έκθεση για τις παγκόσμιες οικονομικές προοπτικές του Απριλίου 2011, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο διερευνούσε τις πιθανές μακροπρόθεσμες επιπτώσεις μιας αυξανόμενης ανεπάρκειας προσφοράς πετρελαίου. Η μελέτη έκανε την παραδοχή ότι στο μέλλον η τάση αύξησης της παραγωγής θα είναι πτωτική από 1% σε 0,8%, σε σχέση με το παρελθόν (1981 έως 2005). Αποτέλεσμα: σύμφωνα με αυτό το σενάριο, η τιμή του πετρελαίου θα αυξηθεί κατά πάνω από 50% σε σύντομο χρονικό διάστημα, συνεπεία της πτώσης αυτής, και θα τριπλασιαστεί σε βάθος 20 ετών σε σχέση με το σενάριο αναφοράς, κατά το οποίο διατηρούνται τα επίπεδα παραγωγής του παρελθόντος. Ως αποτέλεσμα των υψηλότερων τιμών, ο παγκόσμιος πλούτος θα μετακινείται ολοένα και περισσότερο προς τις πετρελαιοεξαγωγικές χώρες. Και καθώς τα εισοδήματα πολλών πετρελαιοεξαγωγικών κρατών πάνε στα κρατικά ταμεία και βασικά τα κεφάλαια επενδύονται και δεν πάνε στην κατανάλωση, τα αποταμιευτικά κεφάλαια θα αυξηθούν παγκοσμίως, προκαλώντας μεγαλύτερες πιέσεις για μείωση των παγκόσμιων πραγματικών επιτοκίων. Επιπλέον, κάτι τέτοιο θα επηρεάσει αρνητικά το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών πετρελαιοεισαγωγικών χωρών, όπως οι ΗΠΑ ή η ευρωζώνη. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ακόμα μεγαλύτερο κρατικό χρέος για τις χώρες αυτές. Η μελέτη του ΔΝΤ σκιαγραφεί τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις μιας αυξανόμενης ανεπάρκειας πετρελαίου, με την παραδοχή ότι οι εθνικές οικονομίες θα είναι σε θέση να προσαρμοστούν ομαλά στη νέα κατάσταση. Αυτό θα σήμαινε πολύ περιορισμένη επίδραση της οικονομικής ανάπτυξης. Ωστόσο, είναι πολύ πιθανό η μετάβαση να μην είναι δυνατόν να γίνει με ομαλό τρόπο και ότι, αντιθέτως, η παγκόσμια οικονομία να είναι βραχυ-μεσοπρόθεσμα επιρρεπής στις κρίσεις. Η κατάσταση αυτή θα συνεχίζεται μέχρι οι εθνικές οικονομίες να προσαρμόσουν τις τεχνολογίες τους στη νέα ανεπάρκεια και να μειώσουν ανάλογα την κατανάλωσή τους. Εάν η προσφορά πετρελαίου εξακολουθήσει να είναι περιορισμένη και η ζήτηση υψηλή, δεν θα είναι πλέον δυνατόν να αντισταθμίζονται μεγάλες διακοπές προσφοράς λόγω, για παράδειγμα, πολιτικών συγκρούσεων ή φυσικών καταστροφών, απλά και μόνο αυξάνοντας την προμήθεια από άλλες περιοχές. Σε έναν κόσμο καταχρεωμένων κρατών και ασταθών χρηματοοικονομικών αγορών, κάτι τέτοιο θα μπορούσε εύκολα να προκαλέσει υφέσεις. Ένα σενάριο με έκβαση παρόμοια με αυτή του 1973 φαντάζει όλο και πιο πιθανό: τότε, η τιμή του πετρελαίου τριπλασιάστηκε σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα ως αποτέλεσμα του πολέμου Yom Kippur και παρέμεινε για χρόνια σε υψηλά επίπεδα (Σχήμα 1), παρά την οικονομική ύφεση. Εντούτοις, ακόμα κι αν δεν υπάρχουν σοβαρές διακοπές στην προσφορά, η αυξανόμενη ανεπάρκεια πετρελαίου θα επιτείνει την οικονομική αβεβαιότητα. Ολοένα συχνότερες διακυμάνσεις στις τιμές πετρελαίου λόγω μείωσης της πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας μπορεί επίσης να επιδεινώσει την αστάθεια στις χρηματοοικονομικές αγορές, μέσω των χρηματιστηρίων εμπορευμάτων. Επιπλέον, μεγάλες ανισορροπίες στις τρέχουσες συναλλαγές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αύξηση της αλληλεξάρτησης δανειστή-πιστωτή μεταξύ χωρών και να εντείνουν ή ακόμα και να προκαλέσουν επικίνδυνες καταστάσεις, όπως η τρέχουσα κρίση χρέους του ευρώ. Η ασφάλιση μπορεί να συμβάλει στη διαμόρφωση της μετά-ορυκτών καυσίμων εποχής Το επιχειρηματικό μοντέλο της ασφάλισης έχει να κάνει με τη διατήρηση επιχειρηματικών σχέσεων με όλους τους τομείς της οικονομίας και αυτό από μόνο του σημαίνει ότι μία αλλαγή στις υποκείμενες σχέσεις θα είχε άμεσο αντίκτυπο στον ασφαλιστικό κλάδο. Κατά τη διαχείριση όμως των επενδυτικών τους κινδύνων, οι ασφαλιστικές εταιρείες πρέπει να λαμβάνουν υπόψη και τη μεγαλύτερη ευπάθεια της παγκόσμιας οικονομίας σε κρίσεις μεσοπρόθεσμα, για να διασφαλίσουν επαρκή κέρδη μακροπρόθεσμα. Επιπλέον, ο ασφαλιστικός κλάδος μπορεί επίσης να παίξει ενεργό ρόλο, τόσο στον κατ’ εξοχήν κλάδο ενασχόλησής του όσο και ως μεγάλος παγκόσμιος επενδυτής. Για παράδειγμα, η Munich Re συμβάλλει με το ειδικό επενδυτικό της πρόγραμμα RENT (Renewable Energies and New Technologies) και με ασφαλιστικές λύσεις, όπως καλύψεις εγγύησης απόδοσης σε έργα ηλιακής και αιολικής ενέργειας, αλλά και ασφάλιση του κινδύνου ερευνών σε γεωτρήσεις γεωθερμίας. Οι λύσεις αυτές μειώνουν τον κίνδυνο που αναλαμβάνουν οι εταιρείες και οι επενδυτές κατά την ανάπτυξη έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και αυξάνουν την ασφάλεια των επενδύσεων, διευκολύνοντας την εισαγωγή νέων τεχνολογιών στην αγορά. Παρά τις προσπάθειες στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η παγκόσμια οικονομία δεν θα μπορέσει να αποποιηθεί το πετρέλαιο εν μία νυκτί. Ιδιαίτερα ο τομέας μεταφορών όπως τον γνωρίζουμε σήμερα, όπου τα εναλλακτικά συστήματα κίνησης αντιπροσωπεύουν μόλις το 6%, θα κατέρρεε σχεδόν ολοσχερώς χωρίς το πετρέλαιο. Συνεπώς, πρέπει να διασφαλιστεί μία ομαλή και περιβαλλοντικά αποδεκτή προσφορά πετρελαίου, μεσοπρόθεσμα. Αυτό θα δημιουργήσει επίσης νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες για τις ασφαλιστικές εταιρείες, καθώς οι δραστηριότητες εξόρυξης και παραγωγής γίνονται ολοένα και πιο πολύπλοκες, ιδιαίτερα στις περιοχές της Αρκτικής και στο βυθό. Στα τέλη του 2010, μια ομάδα ασφαλιστικών και αντασφαλιστριών εταιρειών συνεργάστηκε με κορυφαίους brokers για την ανάπτυξη ασφάλισης ευθύνης για γεωτρήσεις μεγάλου βάθους στα ανοικτά της ηπειρωτικής Αμερικής, για παράδειγμα στον Κόλπο του Μεξικού. Ως η κινητήρια δύναμη πίσω από την ιδέα αυτή, η Munich Re ανέπτυξε την ιδέα “SOSCover” και θα παράσχει επίσης την αντίστοιχη δυνατότητα. Καθώς η κάλυψη αυτή εξαρτάται από τη συμμόρφωση με υψηλά πρότυπα ασφάλειας, το προϊόν θα συμβάλλει στη βελτίωση των επιπέδων ασφάλειας στις εξέδρες γεωτρήσεων μεγάλου βάθους. Δίλημμα οικονομικής πολιτικής Τα βιομηχανοποιημένα κράτη βρίσκονται σήμερα ενώπιον μίας μνημειώδους απόφασης οικονομικής πολιτικής. Το υψηλό επενδυτικό κόστος είναι το αναπόφευκτο τίμημα της επιτάχυνσης της τεχνολογικής μετάβασης σε ένα μέλλον χωρίς ορυκτά καύσιμα –εισάγοντας, για παράδειγμα, ηλεκτρικά αυτοκίνητα στις μεταφορές. Ωστόσο, εάν –αντίθετα με τις προσδοκίες– το πετρέλαιο δεν γίνει ολοένα και πιο σπάνιο στο μέλλον, οι κυβερνήσεις θα κατηγορηθούν ότι δεν έκαναν βέλτιστη χρήση των διαθέσιμων κεφαλαίων. Από την άλλη, αν επιταχυνθεί η ανεπάρκεια του πετρελαίου χωρίς να είναι διαθέσιμες οι εναλλακτικές τεχνολογίες, θα προκληθούν μεγάλες οικονομικές αναταραχές, με ανυπολόγιστο κόστος. Πολλά δείχνουν προς την πρώτη επιλογή, βάζοντας ένα τέλος στην εξάρτηση της οικονομίας από το πετρέλαιο το συντομότερο δυνατό. Εκτός από το μεγάλο ενδεχόμενο έλλειψης πετρελαίου, υπάρχουν δύο ακόμα επιχειρήματα με σημαντική βαρύτητα υπέρ της επιλογής αυτής: καταπολέμηση της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας λόγω του CO2 και μείωση των γεωπολιτικών αλληλεξαρτήσεων. Οι ασφαλιστικές εταιρείες θα μπορούσαν να επιταχύνουν τη μετάβαση προς μία μετά-ορυκτών καυσίμων εποχή, παρέχοντας κάλυψη και επενδύοντας σε τεχνολογίες χωρίς εκπομπές άνθρακα. Η απόδοση των επενδύσεων αυτών θα μπορούσε κάλλιστα να ξεπεράσει τις εναλλακτικές με τη συνεχιζόμενη αύξηση των τιμών του πετρελαίου. Περαιτέρω πληροφορίες: l International Monetary Fund (2011): World Economic Outlook April 2011 – Tensions from the Two-Speed l Recovery: Unemployment, Commodities, and Capital Flows, Washington, DC. l McKinsey & Company (2011): Another oil shock?, l McKinsey Quarterly. l UK Energy Research Centre (2009): Global Oil Depletion – An assessment of the evidence for a near-term peak in global oil production, London. (Πηγή: Munich Re Topics Magazine 1/2012)*

Οικονομική Κρίση και Ευκαιρίες Ανάπτυξης

Του Παναγιώτη Θ. Αγγελόπουλου* Χαμένος Παράδεισος Πολλοί μιλούν για μια οικονομική κρίση. Όμως, η κρίση που περνάμε δεν είναι μόνο οικονομική. Είναι κρίση του πολιτικού μας συστήματος, είναι κρίση του οικονομικού μας μοντέλου, είναι κρίση θεσμών, είναι κρίση αξιών. Δυστυχώς ή ευτυχώς, εδώ που φθάσαμε πρέπει να τα αλλάξουμε όλα. Πρέπει να αλλάξουμε τον τρόπο λειτουργίας του κράτους, τον τρόπο λειτουργίας της οικονομίας, τον τρόπο που γίνεται η πολιτική, τον τρόπο σκέψης. Πρέπει να αλλάξουμε τους θεσμούς μας. Πρέπει να υπερβούμε τα στερεότυπα του παρελθόντος. Να πούμε τα πράγματα με το όνομά τους Η ελληνική οικονομία, τις τελευταίες δεκαετίες, έχασε κάθε ανταγωνιστικότητα και μετατράπηκε σε μία οικονομία κατανάλωσης, με ένα παραγωγικό σύστημα που μέρα με τη μέρα καταρρέει. Οι αριθμοί, άλλωστε, μιλούν από μόνοι τους: το 85% του ΑΕΠ της Ελλάδας είναι κατανάλωση και το 15% παραγωγή, το 80% των γεωργικών προϊόντων που καταναλώνουμε εισάγεται, ενώ έχουμε 5 φορές περισσότερες εισαγωγές από εξαγωγές. Η Ελλάδα μετατράπηκε σε ένα πραγματικό “οικονομικό σουρωτήρι”, καθώς όσοι πόροι και να έμπαιναν, αυτοί αυτομάτως γίνονταν εισαγωγές. Τα τελευταία 15 χρόνια η Ελλάδα δανείστηκε €200 δις, ενώ το εθνικό εισόδημα αυξήθηκε μόνο €100 δις. Συνεπώς, €100 δις δανεικών χρημάτων πήγαν για αυτοκίνητα, οικοδομές, καταθέσεις, ταξίδια. δηλαδή, για αγαθά που παράχθηκαν στο εξωτερικό. Η Ελλάδα είχε γίνει μια χώρα κατανάλωσης, με ελάχιστη παραγωγή, για έναν απλό λόγο: εξαιτίας ενός σπάταλου, διεφθαρμένου και πελατειακού κράτους. και εξαιτίας μιας πελατειακής λογικής και νοοτροπίας, που διαπερνούσε όλα τα κοινωνικά στρώματα. Η Ελλάδα ήταν και είναι μια χώρα με υψηλούς δείκτες διαφθοράς, τους υψηλότερους στην ΕΕ. Από την ατιμωρησία επίορκων υπαλλήλων, από τη θεσμική διαφθορά στην πολεοδομία, τις εφορίες, την υγεία, την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Αυτό το σύστημα είναι που στοίχισε τελικά στην Ελλάδα την ανάπτυξη. Δεν είναι τυχαίο ότι όσο πιο αναπτυγμένη είναι μια χώρα, τόσο λιγότερη διαφθορά παρουσιάζει. Γιατί ένα διεφθαρμένο κράτος βάζει συνεχώς εμπόδια στην ανάπτυξη. Τα παραδείγματα είναι πάρα πολλά: - Πλασματικές συντάξεις και αναπηρικά επιδόματα. Υπολογίζεται ότι πάνω από 150.000 συντάξεις εισπράττονται παράνομα, ενώ έχει στηθεί μια τεράστια βιομηχανία αναπηρικών συντάξεων. Υπήρξαν νομοί στη χώρα που το 1/5 του πληθυσμού έπαιρνε αναπηρικές συντάξεις. - Παράνομες επιδοτήσεις, όπως για παράδειγμα της ΠΟΣΤ από τα ΕΛΤΑ. Υπολογίζεται ότι €17 εκατομμύρια εισέπραξαν οι συνδικαλιστές στα ΕΛΤΑ, το διάστημα 1999-2010. - Αποτυχία του κράτους στην είσπραξη των εσόδων, με εφορίες να μην έχουν διενεργήσει καθόλου ελέγχους για το 2009. Το ύψος των μη εισπραχθέντων εσόδων φτάνει μέχρι το 90% έως και 94%. Επίσης, δεν έχουν εισπραχθεί ακόμη τα τέλη κυκλοφορίας αυτοκινήτων από το 1995 έως και το 2009 (ένα κονδύλι που αγγίζει τα €26.878.973). Οι αριθμοί αυτοί αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, επιβεβαιώνοντας τον παραλογισμό ενός κράτους που, αφού δεν έχει τη δυνατότητα να εισπράξει έσοδα, προβαίνει σε κάθετες μειώσεις μισθών και συντάξεων. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Σώματος Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης, τα πρωτεία στη διαφθορά έχουν οι πολεοδομίες, η τοπική αυτοδιοίκηση, οι υπηρεσίες υγείας, ενώ ψηλά στην κλίμακα της διαφθοράς βρίσκονται και οικονομικές υπηρεσίες του κράτους και γενικότερα υπηρεσίες που διαχειρίζονται δημόσιο χρήμα, στις οποίες “φωλιάζει” το 52% των υποθέσεων διαφθοράς. Ένα κράτος που σκορπούσε αλόγιστα τα δημόσια χρήματα, ενώ την ίδια ώρα ήταν ανίκανο να μαζέψει φόρους Είναι γεγονός ότι η Ελλάδα έχει την πιο μικρή φοροδοτική βάση στην Ευρώπη. Το μεγάλο μέρος των φόρων έρχεται από τους μισθωτούς. Πώς είναι δυνατόν, άλλωστε, μόνο 15.000 Έλληνες να δηλώνουν εισόδημα πάνω από 100.000; Το χειρότερο, ίσως, από όλα είναι ότι το κράτος στέκεται εμπόδιο στην ανάπτυξη και στην επιχειρηματικότητα. Απίστευτα γραφειοκρατικά εμπόδια, απίστευτες επιβαρύνσεις έκαναν και συνεχίζουν να κάνουν δύσκολο το έργο κάθε ιδιώτη επιχειρηματία. Εδώ που φτάσαμε πρέπει να τα αλλάξουμε όλα. Η χώρα έχει τεράστιες αναπτυξιακές δυνατότητες. Δεν είναι ανάγκη να ψάχνουμε για πετρέλαιο στο Αιγαίο και στην Κρήτη. Ο πραγματικός πλούτος, το “πετρέλαιο” της Ελλάδας, βρίσκεται εδώ, δίπλα μας. Στην Αθήνα και στην Αττική. Χαμένες ευκαιρίες Στον τουρισμό Όλοι οι αναλυτές εκτιμούν ότι η Αθήνα θα μπορούσε να έχει πάνω από 5 εκατ. τουρίστες, αποτελώντας έναν αναπτυξιακό πυλώνα για ολόκληρη την Ελλάδα. Γιατί είναι η πόλη που διοργάνωσε τους Ολυμπιακούς Αγώνες το 2004, είναι η πόλη που βρίσκεται ανάμεσα στις πιο αναγνωρίσιμες πόλεις παγκοσμίως, είναι η πόλη-σύμβολο του πολιτισμού και της παιδείας. Ωστόσο, η ευκαιρία των Ολυμπιακών Αγώνων δεν αξιοποιήθηκε όσο θα μπορούσε. Η τουριστική ανάπτυξη της Αθήνας θα δημιουργούσε χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας, εισοδήματα πάνω από €3 δις, ενώ θα μπορούσε να αποτελέσει εφαλτήριο εξαγωγής ελληνικού πολιτισμού, όπως και ευρύτερα να αποτελέσει τη βασική πύλη εξωστρέφειας και πολιτισμού για ολόκληρο τον ελληνισμό. Η Αθήνα είναι μία πόλη που συνδυάζει αρχαιολογικά αξιοθέατα, θάλασσα, πολλαπλές δυνατότητες ημερήσιων εκδρομών στα γύρω νησιά και στις γύρω περιοχές, τεράστια αγορά στο κέντρο της πόλης ή στα ανεπτυγμένα εμπορικά κέντρα των προαστίων και έντονη νυχτερινή ζωή. Παρόλα αυτά τα θετικά στοιχεία που διαθέτει η Αθήνα, ο τουρισμός στην πόλη μας καταγράφει διαρκή πτωτική πορεία τα τελευταία 20 χρόνια. Είναι εντυπωσιακό, αν αναλογιστεί κανείς ότι από το 1980 έως το 2001 οι αφίξεις στην Αθήνα μειώθηκαν κατά 50% περίπου σε απόλυτα νούμερα. Η πλειοψηφία, άλλωστε, των τουριστών που επισκέφτηκαν την Αθήνα δηλώνει ότι «είναι μια πόλη βρώμικη, μολυσμένη και με πολύ θόρυβο». Μήπως λοιπόν, πέρα από τα υπαρκτά προβλήματα υποδομών, θορύβου, κυκλοφοριακού, κ.λπ., υπάρχει και ένα σοβαρό πρόβλημα επικοινωνίας των θετικών σημείων της πόλης; Χρειάζεται, λοιπόν, μια πιο σωστή επικοινωνία, που δεν είναι η αποσπασματική και σπασμωδική διαφήμιση της πόλης, αλλά που θα βασίζεται σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο και που θα στοχεύει συγκεκριμένες χώρες προέλευσης τουριστών. Όλα αυτά, όμως, προϋποθέτουν ένα συνδυασμό προσπαθειών πολλών φορέων (ιδιωτικών και δημοσίων) αλλά και το σωστό συντονισμό τους. Στη ναυτιλία Η Ελλάδα έχει τη μεγαλύτερη ναυτιλία στον κόσμο. Δεν έχει, όμως, καταφέρει να αξιοποιήσει όσο πρέπει αυτό το πλεονέκτημα. Σύμφωνα με έρευνες, η ναυτιλία θα μπορούσε να απορροφήσει από 50.000 έως 150.000 νέες θέσεις εργασίας, μειώνοντας κατά 15% την ανεργία, φέρνοντας εισοδήματα πάνω από €20 δις το χρόνο. Υπάρχουν, επίσης, και οι τεράστιες δυνατότητες στην αξιοποίηση των εναλλακτικών μορφών ενέργειας, στην αξιοποίηση των γεωργικών προϊόντων και, τέλος, στο λεγόμενο τρίγωνο της γνώσης: παιδεία-πολιτισμός-νέες τεχνολογίες. Υπάρχει πολύ υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό στην Ελλάδα, που θα μπορούσε να δώσει πλεονέκτημα στη χώρα μας σε ό,τι αφορά την παροχή εκπαιδευτικών προγραμμάτων, πολιτιστικού προϊόντος και καινοτομίας. Υπάρχουν, ακόμα, καινούργια χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως οι συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα, που μπορούν να προσελκύσουν δις ευρώ νέων επενδύσεων και οι οποίες έχουν κολλήσει στη γραφειοκρατία, όπως υπάρχουν και τεράστιες επενδυτικές ευκαιρίες στους οδικούς άξονες, στα τρένα, στα λιμάνια, στις μαρίνες, στα αεροδρόμια, κ.α. Διαζύγιο με τον κρατισμό Αυτό που χρειάζεται η χώρα είναι ένα άλλο πολιτικό και οικονομικό σύστημα, που θα απελευθερώσει όλες αυτές τις δυνατότητες. Όμως, αυτό σημαίνει οριστικό διαζύγιο με το κράτος, όπως το ξέρουμε μέχρι τώρα. Διαζύγιο, δηλαδή, με τη γραφειοκρατία, τον κρατισμό, τις πελατειακές σχέσεις. Η Ελλάδα χρειάζεται ένα πιο νοικοκυρεμένο και πιο παραγωγικό κράτος. Αυτό θα το πετύχει μόνο με μαζικές επενδύσεις στις νέες τεχνολογίες, με την ηλεκτρονική διαφάνεια και τη χρήση του internet στο φορολογικό της σύστημα, με την απλούστευση διαδικασιών, με μια νέα «Σεισάχθεια» στο δικαστικό σύστημα, με συνεπή μάχη κατά της διαφθοράς, με μετατάξεις στο Δημόσιο Τομέα και με συστήματα που θα βελτιώσουν την παραγωγικότητα. Τα ΚΕΠ είναι ένα θετικό παράδειγμα του τι μπορεί να γίνει στο κράτος μας. Δυστυχώς, η προσπάθεια έμεινε εκεί. Τώρα, είναι η ώρα να μπουν οι νέες τεχνολογίες και μια νέα νοοτροπία στο ελληνικό Δημόσιο, το οποίο πρέπει να γίνει πολιτο-κεντρικό, δηλαδή, να είναι δομημένο πάνω στον πολίτη-πελάτη, με την υπηρεσία εξυπηρέτησής του, με την υπηρεσία ενημέρωσής του, με την υπηρεσία που θα μετράει τα αποτελέσματα. Όλα αυτά, βέβαια, δεν θα γίνουν με κάποιο μαγικό τρόπο. Χρειάζεται σωστός προγραμματισμός, σοβαρότητα και σκληρή δουλειά και, προπάντων, διαφάνεια σε όλες τις λειτουργίες και υπηρεσίες του κράτους, για να μπορέσουμε να θέσουμε τις βάσεις για σωστή ανάπτυξη. Χρειάζεται στήριξη της επιχειρηματικής δραστηριότητας, σωστή αξιοποίηση των δημόσιων χρημάτων και σίγουρα ουσιαστική αξιοποίηση των δυνατοτήτων της χώρας. * O κ. Παναγιώτης Θ. Αγγελόπουλος γεννήθηκε το 1971 στον Πειραιά, με καταγωγή από τη Μεσσηνία και την Αρκαδία. Ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Είναι παντρεμένος με τη Βίκυ Σταμούλη και έχουν 2 παιδιά. Υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία εθελοντικά στις δυνάμεις καταδρομών, στο ΚΕΑΠ Ρεντίνας και στην Ε΄ΜΚ Δράμας. Eργάζεται από νεαρή ηλικία, παράλληλα με τις σπουδές του, ως ελεύθερος επαγγελματίας. Από το 1998 ασκεί το επάγγελμα του φοροτεχνικού & οικονομικού συμβούλου επιχειρήσεων. Είναι οικονομολόγος & διεθνολόγος και σπούδασε οικονομικά στο La Verne University, Διοίκηση Τουρ. Επιχειρήσεων στο ΑΤΕΙ Αθηνών και Πολιτικές Επιστήμες και Ιστορία στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Έλαβε μεταπτυχιακά διπλώματα: ΜΒΑ από το Nottingham Trent University και M.Sc. στη Δημόσια Διοίκηση από το Πάντειο Πανεπιστήμιο. Είναι υποψήφιος Διδάκτωρ Οικονομικής Επιστήμης στο Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου.